De feestdagen staan voor de deur en het wordt een uitgesproken koude kerst. Met een schrale noordoostenwind voelt het extra winters aan, maar daar staat veel zonneschijn tegenover. Op sommige plekken komt de temperatuur overdag zelfs niet boven nul uit en is een regionale ijsdag mogelijk. Na de kerstdagen loopt de temperatuur in het weekend iets op en verschijnt er meer bewolking, al blijft het overal droog.
Wat staat ons te wachten?
Na een merkbare afkoeling op woensdag, met maxima rond 2 graden en een lagere gevoelstemperatuur door de wind, volgt een koude kerstperiode. In de avond en nacht naar kerstavond zakt het kwik vrijwel overal onder nul. In de kerstnacht vriest het 2 tot 5 graden, en door de matige tot vrij krachtige noordoostenwind voelt het tijdens de vroege uren van eerste kerstdag aan als rond -10 graden. Warm aankleden is dus geen overbodige luxe.
Eerste kerstdag: zonovergoten maar ijzig
Eerste kerstdag begint kraakhelder. Er is nauwelijks bewolking en de zon schijnt van opkomst tot ondergang. Toch warmt het nauwelijks op. De aanhoudende noordoostenwind is matig tot plaatselijk vrij krachtig, wat het lenteachtig licht van de zon bedrieglijk maakt: de gevoelstemperatuur blijft diep onder nul. In het westen en langs de noordkust klimt de temperatuur in de middag nipt boven het vriespunt, maar in het zuiden en oosten kan het de hele dag licht blijven vriezen. Daarmee is er kans op een regionale ijsdag, een dag waarop de maximumtemperatuur -0,1 graden of lager is. Wegen en stoepen kunnen lokaal glad zijn, vooral in de vroege ochtend en later in de avond.
Wat is een ijsdag?
Een ijsdag is een dag waarop het gedurende de hele dag blijft vriezen op waarnemingshoogte. In ons land komt dat vooral in het binnenland en hoger gelegen regio’s voor tijdens koude luchtstromingen uit het noordoosten. De combinatie van een heldere hemel, droge lucht en een doorstaande wind maakt dat de temperatuur overdag nauwelijks herstelt. Dat is precies het scenario op eerste kerstdag, met name in het zuiden en oosten van het land.
Tweede kerstdag: iets minder koud, zon blijft
In de nacht naar tweede kerstdag vriest het op veel plaatsen opnieuw, in het binnenland regionaal matig met minima tussen -5 en -7 graden. Het blijft helder en droog. Overdag is het opnieuw fraai winterweer met brede opklaringen en veel zon. De noordoostenwind zwakt iets af ten opzichte van de dag ervoor, maar het blijft fris: de gevoelstemperatuur blijft nagenoeg de hele dag onder nul. Het wordt wel een paar graden minder koud dan op eerste kerstdag. Dat maakt tweede kerstdag aantrekkelijk om naar buiten te gaan, bijvoorbeeld voor een stevige winterwandeling of een bezoek aan de lokale ijsbaan.
Schaatspret: waar kun je terecht?
Door de heldere, koude nachten kunnen kunstijsbanen en sommige veilige, lokaal beheerde natuurijsbanen goede condities bieden. Let wel: ga alleen het ijs op waar dit officieel is opengesteld en gecontroleerd. De combinatie van zon en vorst levert een klassiek winters plaatje op, maar ijsvorming op sloten en vaarten buiten gecontroleerde banen gaat vaak trager dan je denkt, zeker bij een doorstaande wind.
Het weekend: minder koud en wat meer wolken
Vanaf zaterdag draait de wind van noordoost naar noord. Daarmee stroomt iets zachtere lucht binnen en nemen de wolkenvelden geleidelijk toe. Het blijft overal droog. De middagtemperatuur loopt op van ongeveer 4 graden in Limburg tot circa 7 graden aan zee. In de nacht naar zondag kan regionaal mist ontstaan, vooral in beschutte gebieden met weinig wind. Zondag start dan ook plaatselijk grijs door hardnekkige mist of lage bewolking. In de middag wisselen wolken en zon elkaar af en blijft het droog. Bij een zwakke tot matige wind uit het noorden tot noordoosten wordt het 4 tot 6 graden.
Houtkachel en gezondheid
Omdat er weinig wind staat, kan rook van houtkachels blijven hangen. Dat is ongunstig voor de luchtkwaliteit, zeker in dichtbebouwde gebieden. Het advies is om de kachel dit weekend zo min mogelijk te gebruiken. Kies, als je toch stookt, voor droog en schoon hout en zorg voor voldoende ventilatie.
Veilig de kou door
De combinatie van zon en wind maakt dat de gevoelstemperatuur lager ligt dan de gemeten waarden. Draag daarom laagjes, een winddichte jas en warme handschoenen en sjaal. Let ook op bevriezingsverschijnselen bij langere tijd stilzitten of -staan buiten. Fietsers en automobilisten doen er goed aan rekening te houden met mogelijk bevroren weggedeelten in de ochtend en avond.
Vooruitblik: iets zachter en kans op wat regen
In de nieuwe week is de zon minder vaak te zien en neemt de kans op een beetje regen toe. De temperaturen bewegen richting de normale waarden voor de tijd van het jaar, rond 6 graden. Het blijft daarmee licht winters aanvoelen, maar zonder het uitgesproken koude karakter van de kerstdagen. Voor wie plannen maakt voor de dagen na het weekend: rekening houden met meer bewolking en lokaal wat motregen is verstandig, al zijn grote neerslaghoeveelheden niet aan de orde.
Kern en vooruitzicht
Kerst 2025 verloopt zonnig en koud, met op veel plaatsen stralend winterweer en in het zuiden en oosten kans op een ijsdag. Tweede kerstdag is iets minder koud, maar nog altijd winters fris. In het weekend draait de wind naar noord, loopt de temperatuur op naar 4 tot 7 graden en blijft het droog met meer wolken en plaatselijke mist. Volgende week schuiven we richting normalere waarden voor eind december met af en toe een spat regen. Deel je winterplaatjes of ervaringen met het kerstweer via onze sociale kanalen: we zijn benieuwd hoe het er bij jou uitziet.
Bron: weeronline.nl
