Het KNMI waarschuwt dat Nederland aan de vooravond staat van fase 2 van een strenge winterperiode. De boodschap is helder: blijf zoveel mogelijk binnen, beperk reizen tot het noodzakelijke en bereid je voor op aanhoudende kou, sneeuw en gladheid.
Wat staat ons te wachten
Komend weekend duiken de temperaturen fors onder nul, met lokaal minima die richting min vijftien graden kunnen gaan. Daarbij trekken regelmatig sneeuwbuien over het land. De combinatie van vrieskou en neerslag zorgt voor verraderlijke gladheid op wegen en stoepen.
Volgens het KNMI houden de winterse omstandigheden meerdere dagen aan. Er is kans op extra sneeuwval en een stevige oosten- tot noordoostenwind, waardoor de gevoelstemperatuur aanzienlijk lager uitpakt. Wie niet per se de deur uit hoeft, blijft het best thuis.
Fase 2 uitgelegd
Met fase 2 duidt het KNMI op een volgende, zwaardere stap in de winterse weersituatie. Het gaat om aanhoudende, strenge kou met een reële kans op verstoring van verkeer, openbaar vervoer en voorzieningen zoals stroom- en watervoorziening.
Dit is geen alledaags winterweertje, maar een periode waarop je je actief moet voorbereiden. Denk aan langere duur, moeilijk voorspelbare sneeuwmomenten en wind die de kou versterkt. De verwachting kan per regio verschillen en wordt dagelijks bijgesteld.
Hoe koud wordt het
In het binnenland en oosten kan het kwik diep wegzakken, met in de nacht en vroege ochtend minima tot rond of onder min vijftien graden. Aan de kust is het iets minder koud, maar zeker niet comfortabel.
Overdag blijft het grotendeels vriezen, zeker landinwaarts. In combinatie met wind voelt het nog kouder aan dan de thermometer aangeeft. Reken op een schrale, droge lucht die het lichaam sneller afkoelt en huid en lippen kan uitdrogen.
Sneeuw en gladheid
Er wordt geregeld sneeuw verwacht, waarbij lokaal vijf centimeter of meer kan vallen. Dat lijkt niet extreem veel, maar in strenge kou blijft sneeuw lang liggen en wordt het door wind gemakkelijk opgeblazen, met verhoogde kans op sneeuwduinen.
Behalve sneeuw dreigt ook ijzel of aanvriezende mist. Zwarte ijsplekken zijn moeilijk te zien en extra gevaarlijk. Strooidiensten zijn paraat, maar kunnen niet overal tegelijk zijn. Houd rekening met onverwachte gladheid, ook overdag.
Impact op verkeer en ov
Op de wegen kan het snel spekglad worden, zeker op bruggen, viaducten en minder bereden routes. Files, afzettingen en noodreparaties zijn mogelijk. Automobilisten doen er goed aan hun rit kritisch te heroverwegen of later te vertrekken.
Het openbaar vervoer kan te maken krijgen met aangepaste dienstregelingen. Wissels kunnen vastvriezen en materieel lijdt onder de kou. Check voor vertrek de actuele informatie van vervoerders en houd rekening met langere wachttijden op stations en haltes.
Stroom en water
Strenge vorst kan lokaal leiden tot stroomstoringen, bijvoorbeeld door overbelasting of schade aan kabels en transformatoren. Zorg voor een opgeladen telefoon, een powerbank en een noodpakket met water, eten, zaklampen en extra batterijen.
Bevroren leidingen zijn een reëel risico. Isoleer kranen en leidingen op tochtige plekken, laat bij extreme kou de kraan heel zacht druppelen en houd keukenkastjes met leidingen open, zodat warmte beter kan circuleren en bevriezing wordt voorkomen.
Gezondheid en burenhulp
Kou treft vooral kwetsbare mensen: ouderen, jonge kinderen, mensen met hart- of longaandoeningen en wie buiten werkt. Kleed je in lagen, draag een muts en handschoenen, en beperk langdurig stilstaan in de wind tot een minimum.
Check af en toe bij buren of familie of alles in orde is, zeker als iemand minder mobiel is. Een kort telefoontje of het brengen van boodschappen maakt een groot verschil. Huisdieren hebben natuurlijk ook extra beschutting en vers drinkwater nodig.
Thuisblijven en warmte besparen
Wie thuisblijft, houdt ramen en deuren zo veel mogelijk dicht en gebruikt tochtstrips of handdoeken tegen kieren. Sluit ’s avonds gordijnen en houd binnendeuren dicht, zodat warmte beter in de gebruikte kamers blijft hangen.
Zet de thermostaat op een constante, zuinige stand en ventileer kort en krachtig om vocht en schimmel te voorkomen. Laad apparaten op terwijl je stroom hebt en leg een kleine voorraad eten, drinken en medicijnen klaar voor een paar dagen.
Werk, school en afspraken
Werkgevers en scholen kunnen besluiten flexibiliteit toe te passen, bijvoorbeeld thuiswerken of aangepaste lestijden. Volg de communicatiekanalen van je werk, opleiding of kinderopvang en maak waar mogelijk afspraken om drukte en onnodige verplaatsingen te mijden.
Voor medische afspraken: ga alleen op pad als het veilig kan en overleg zo nodig vooraf met de praktijk. Veel zorgverleners bieden telefonisch of digitaal contact aan, wat in deze omstandigheden een uitkomst kan zijn.
Wat je nu al kunt doen
Leg warme kleding, dekens en een thermoskan klaar. Check de voorraad basisvoedsel, drinkwater en essentiële medicijnen. Laad powerbanks op, test zaklampen en zorg dat je een radio hebt die op batterijen kan werken.
Heb je een auto, vul ruitensproeiervloeistof met antivries, leg een ijskrabber, handschoenen en een deken in de kofferbak, en controleer bandenspanning en accu. Parkeer, als dat kan, beschut om het starten te vergemakkelijken.
Reizen toch nodig
Moet je echt de deur uit, plan dan ruim. Check weersverwachting, verkeersinformatie en ov-updates vlak voor vertrek. Neem extra tijd, water, snacks en een volle telefoon mee. Laat iemand weten waar je heen gaat en wanneer je terug bent.
Rijd rustig, houd afstand en vermijd abrupte manoeuvres. Gebruik indien mogelijk winterbanden en een volle tank. Te voet of op de fiets: kies veilige, drukke routes, draag reflectie en loop niet over ongeruimde, glibberige stukken.
Handig voor buiten
Zout of zand op stoepen helpt tegen gladheid. Strooi voor je zelf en, als het kan, ook voor buren die het minder makkelijk kunnen. Een bezem of sneeuwschep is onmisbaar om paden begaanbaar te houden zonder het oppervlak te beschadigen.
Denk aan je fiets: smeer de ketting, bescherm je slot tegen vastvriezen en parkeer, indien mogelijk, droog. Voor wie buiten werkt: neem warme pauzes binnen, drink voldoende en bescherm handen en voeten extra goed tegen bevriezing.
Regionale verschillen
De kustprovincies profiteren soms van iets zachtere omstandigheden, maar krijgen vaker met wind en stuifsneeuw te maken. Landinwaarts en in het oosten kan de kou dieper doorzetten, met hardnekkige ijsvorming op kleinere wegen en fietspaden.
Weersystemen kunnen bovendien grillig uitpakken. Een actieve sneeuwbui kan lokaal voor grote verschillen zorgen. Blijf daarom niet alleen op algemene verwachtingen vertrouwen, maar check regelmatig de updates en radar voor jouw directe omgeving.
Blijf op de hoogte
Volg de berichten van het KNMI en je gemeente, en zet meldingen aan van betrouwbare apps voor weer en verkeer. De situatie kan snel wijzigen. Officiële waarschuwingen gaan voor, zeker bij code oranje of rood.
Heb je vragen, tips of wil je je ervaringen delen? Laat het ons weten via onze sociale media-kanalen. We lezen mee, bundelen nuttige adviezen en houden je op de hoogte van de laatste ontwikkelingen en praktische informatie.
Bron: dagelijksestandaard.nl
