Even naar het toilet en ondertussen gedachteloos door Instagram, TikTok of het nieuws scrollen. Voor veel mensen is het inmiddels de normaalste zaak van de wereld. Toch waarschuwt arts Amir Khan dat die gewoonte ervoor kan zorgen dat je ongemerkt veel te lang op het toilet blijft zitten, en dat kan gevolgen hebben voor je gezondheid.
Volgens de Britse arts is langdurig op het toilet zitten namelijk een stuk minder onschuldig dan het lijkt. Van aambeien en tintelende benen tot problemen met de bekkenbodem: allemaal kunnen ze worden bevorderd wanneer je van ieder toiletbezoek een uitgebreide scrollsessie maakt.
Telefoon zorgt ervoor dat je langer blijft zitten
Het probleem zit volgens Khan niet zozeer in het gebruik van een smartphone zelf, maar vooral in wat er daardoor gebeurt. Wie een filmpje kijkt, berichten leest of een spelletje speelt, verliest gemakkelijk het gevoel voor tijd. Een toiletbezoek van enkele minuten kan daardoor ongemerkt een kwartier of nog langer duren.
Khan, die in Groot-Brittannië regelmatig als arts aanschuift bij televisieprogramma’s als Lorraine en Good Morning Britain, besprak het onderwerp in een video op TikTok. Volgens hem kent bijna iedereen wel iemand die opvallend lang op het toilet blijft zitten.
Lang zitten kan kans op aambeien vergroten
Een van de belangrijkste problemen heeft te maken met de houding waarin mensen op het toilet zitten. Volgens Khan zorgt een ontspannen, wat onderuitgezakte houding voor extra druk op de aderen rond het rectum. Daardoor kunnen bestaande aambeien erger worden of kan de kans op het ontstaan ervan toenemen.
Aambeien zijn opgezwollen bloedvaten rond de anus en het onderste gedeelte van de endeldarm. Ze kunnen onder andere jeuk, irritatie, pijn of bloedverlies veroorzaken. Langdurig zitten en hard persen kunnen de klachten verergeren.
Ook je benen merken er iets van
Niet alleen de billen en darmen krijgen te maken met de gevolgen van een langdurige toiletsessie. Volgens Khan kan lang op een harde toiletbril zitten ook tijdelijk invloed hebben op de bloeddoorstroming naar het onderlichaam.
Dat verklaart waarom sommige mensen na een lang toiletbezoek met slapende, tintelende of gevoelloze benen opstaan. Khan waarschuwt dat langdurig en veelvuldig zitten bovendien ongunstig kan zijn voor mensen die gevoelig zijn voor problemen met de aderen in de benen, waaronder spataderen.
Langdurig persen is eveneens geen goed idee
Een ander probleem ontstaat wanneer mensen blijven zitten omdat de stoelgang niet direct op gang komt. De neiging kan dan ontstaan om steeds opnieuw te persen. Volgens Khan is dat juist iets wat je beter kunt vermijden.
Langdurig en krachtig persen verhoogt de druk in het gebied rond de anus en kan daarmee opnieuw bijdragen aan aambeien. Daarnaast kan voortdurend verkeerd persen volgens de arts belastend zijn voor de spieren van de bekkenbodem.
Bekkenbodem kan worden belast
De bekkenbodemspieren spelen een belangrijke rol bij onder andere de stoelgang en het ondersteunen van organen in het bekken. Khan waarschuwt dat langdurig persen deze spieren kan belasten en op termijn problemen kan veroorzaken.
Zijn advies is daarom simpel: gebeurt er niet vanzelf iets, blijf dan niet eindeloos op het toilet zitten proberen. Sta op, ga iets anders doen en probeer het op een later moment opnieuw wanneer je daadwerkelijk aandrang voelt.
Zelfs ingegroeide haren worden genoemd
Khan wijst daarnaast op een minder voor de hand liggend gevolg van langdurig zitten. Mensen die gevoelig zijn voor ingegroeide haren aan de achterkant van hun bovenbenen kunnen volgens hem meer last krijgen van irritatie wanneer ze lang op het toilet zitten.
Door druk, warmte en transpiratie kan de huid geïrriteerd raken. In combinatie met bacteriën kan dat haarzakjes irriteren, waardoor haren gemakkelijker naar binnen kunnen groeien en ontstoken kunnen raken.
Je telefoon meenemen heeft nóg een nadeel
Er bestaat bovendien nog een goede reden om de smartphone buiten het toilet te houden: hygiëne. Zeker in openbare toiletten kunnen veel bacteriën aanwezig zijn op oppervlakken die regelmatig worden aangeraakt.
Wie tijdens het toiletbezoek voortdurend zijn telefoon vastpakt, kan bacteriën via de handen op het toestel overbrengen. Vervolgens wordt diezelfde telefoon weer meegenomen naar andere ruimtes en regelmatig dicht bij het gezicht gehouden.
Bacteriën kunnen op je smartphone terechtkomen
Daarmee kan een smartphone volgens Khan feitelijk fungeren als een oppervlak waarop micro-organismen worden meegenomen. Handen wassen na het toiletbezoek is natuurlijk belangrijk, maar wanneer je vlak daarvoor uitgebreid je telefoon hebt aangeraakt, blijft het toestel zelf mogelijk vervuild.
Dat betekent niet dat iedereen ziek wordt zodra een telefoon een badkamer binnenkomt. Het is vooral een extra reden om bewuster met hygiëne om te gaan en het toestel niet overal gedachteloos mee naartoe te nemen.
Hoe lang mag je dan wél op het toilet zitten?
Khan adviseert om een toiletbezoek bij voorkeur te beperken tot ongeveer vijf tot tien minuten. Volgens hem is dat doorgaans ruim voldoende wanneer de stoelgang vanzelf op gang komt. Lukt dat niet, dan heeft langer blijven zitten en persen weinig zin.
Ook andere deskundigen adviseren om toiletsessies niet onnodig lang te maken. Men’s Health noemt ongeveer tien tot vijftien minuten als bovengrens en adviseert eveneens om niet op het toilet te blijven zitten wanneer er eigenlijk geen aandrang is.
Voetenbankje kan helpen
Wie regelmatig moeite heeft met de stoelgang kan volgens Khan ook naar zijn houding kijken. Een klein voetenbankje waarmee de voeten iets hoger worden geplaatst, kan helpen om een gunstigere positie aan te nemen tijdens het poepen.
Door de knieën iets hoger te brengen, komt het lichaam dichter bij een gehurkte houding. Voor sommige mensen kan dat het gemakkelijker maken om ontlasting zonder overmatig persen kwijt te raken.
Voldoende drinken en bewegen
Ook buiten het toilet kun je maatregelen nemen om de stoelgang te ondersteunen. Voldoende drinken en regelmatig bewegen zijn volgens Khan belangrijke gewoontes. Daarnaast speelt uiteraard ook voeding, waaronder voldoende vezels, een rol bij een normale stoelgang.
Het heeft volgens de arts weinig zin om zonder aandrang alvast langdurig op het toilet te gaan zitten in de hoop dat er uiteindelijk iets gebeurt. Ga bij voorkeur wanneer je lichaam aangeeft dat het nodig is en probeer geforceerd persen te voorkomen.
Laat je telefoon voortaan buiten de badkamer
Het eenvoudigste advies is uiteindelijk misschien ook het lastigste voor fanatieke scrollers: laat je smartphone gewoon buiten de badkamer liggen. Zonder telefoon is de kans een stuk kleiner dat een toiletbezoek ongemerkt verandert in een kwartier scrollen.
Khan adviseert daarnaast om na ieder toiletbezoek goed je handen te wassen. Daarmee beperk je niet alleen de verspreiding van bacteriën, maar creëer je samen met kortere toiletbezoeken een gezondere routine.
Bij aanhoudende problemen naar de huisarts
Wie af en toe wat langer op het toilet zit, hoeft natuurlijk niet onmiddellijk bang te zijn voor gezondheidsproblemen. De waarschuwing gaat vooral over de gewoonte om structureel langdurig te blijven zitten en daarbij bijvoorbeeld hard te persen.
Heb je regelmatig last van verstopping, bloed bij de ontlasting, pijn, aanhoudende veranderingen in je stoelgang of andere klachten waar je je zorgen over maakt, dan is het verstandig om contact op te nemen met de huisarts. En voor iedereen die standaard met de telefoon richting toilet vertrekt, heeft Khan alvast één eenvoudig advies: laat hem de volgende keer gewoon liggen.
