Wie vandaag met de bus of de streektrein naar werk, school of een afspraak wil, kan beter eerst even checken of er überhaupt iets rijdt. In het streekvervoer wordt gestaakt, en niet alleen vandaag.
Buschauffeurs en machinisten leggen het werk neer omdat de onderhandelingen over een nieuwe cao zijn vastgelopen. Tot aan kerst herhalen zij die actie elke week, telkens een volledige dag lang.
Waarom het werk vandaag stil ligt
De kern van het conflict zit in de cao. Werkgevers en personeel komen er samen niet uit, en dus kiezen de medewerkers voor het drukmiddel dat reizigers het hardst voelen: de dienstregeling.
Het gaat om het streekvervoer, de bussen en treinen die regio’s en dorpen met elkaar verbinden. Juist daar zijn reizigers vaak afhankelijk van één lijn, zonder makkelijk alternatief om op terug te vallen.
Welke vervoerders erbij betrokken zijn
De staking raakt onder meer Arriva, EBS, Qbuzz, Transdev en Keolis. Samen rijden die bedrijven in een groot deel van het land, van de noordelijke provincies tot diep in het midden en zuiden.
Reizigers moeten rekening houden met ritten die vervallen en met vertragingen. Hoe groot die uitval precies wordt, verschilt per vervoerder en per regio, en dat maakt plannen vooraf lastig.
Niemand weet precies hoeveel er rijdt
Dat klinkt vreemd, maar het is de realiteit: ook op dinsdag konden de vervoerders nog niet zeggen wat de impact zou zijn. De reden is simpel. Niet iedere werknemer doet mee aan de actie.
Deelnemen aan een staking is een persoonlijke keuze. Pas als duidelijk is wie zich meldt voor zijn of haar dienst, wordt zichtbaar welke lijnen gereden kunnen worden en welke niet.
Keolis verwacht een gatenkaas
Keolis, actief in Overijssel, Gelderland, Utrecht en Flevoland, liet dinsdag weten dat er nog wel bussen en treinen zullen rijden. Alleen welke dat zijn, bleef op dat moment een open vraag.
Een woordvoerder verwoordde het nuchter: “Niet iedereen heeft de wil om te staken.” Dat betekent dat er vandaag waarschijnlijk een onvoorspelbare mix ontstaat van ritten die wel en niet doorgaan.
Qbuzz weet het pas bij het begin van de dienst
Ook Qbuzz, dat rijdt in Zuid-Holland, Friesland, Groningen en Drenthe, zegt volledig afhankelijk te zijn van wie er komt werken. Zonder chauffeur geen bus, zo simpel is de rekensom.
Hoe de dienstregeling eruitziet, is volgens het bedrijf niet eerder duidelijk dan bij aanvang van de diensten. Reizigers kunnen dus pas op het laatste moment weten waar ze aan toe zijn.
Connexxion, Arriva en Transdev tasten ook in het duister
Bij Connexxion, Arriva en Transdev was eveneens onbekend hoeveel bussen en treinen er daadwerkelijk kunnen rijden. Ook daar hangt alles af van de opkomst op de werkvloer vandaag.
EBS is het meest uitgesproken en adviseert reizigers rekening te houden met forse rituitval en vertragingen. Een waarschuwing die in de praktijk neerkomt op: ga uit van het slechtste scenario.
In Rotterdam staan de bussen stil
In de regio Rotterdam rijden er geen bussen van RET. Wie normaal met de bus naar het station of de wijk aan de rand van de stad gaat, moet vandaag iets anders verzinnen.
Goed nieuws is er wel voor wie onder de grond of over de rails reist: de trams en metro’s in Rotterdam rijden gewoon. Het openbaar vervoer valt daar dus niet helemaal weg.
Utrecht hangt af van de opkomst
In Utrecht, waar Transdev rijdt, bepaalt het aantal chauffeurs en trambestuurders dat zich meldt welke lijnen in bedrijf blijven. Een deel van het net kan draaien, een ander deel mogelijk niet.
Voor reizigers betekent dat vooral improviseren. Een lijn die ‘s ochtends nog rijdt, hoeft later op de dag geen zekerheid te zijn, omdat de bezetting per dienst kan verschillen.
Den Haag en Amsterdam blijven buiten schot
In Den Haag wordt niet gestaakt bij HTM, en in Amsterdam evenmin bij GVB. Woordvoerders van beide bedrijven wijzen op dezelfde reden: zij verzorgen geen streekvervoer en vallen dus buiten deze actie.
Wie in die twee steden woont en werkt, merkt vandaag dus weinig. Pas wie de stad uit wil, richting een regiolijn, kan alsnog tegen een vervallen rit aanlopen.
De NS rijdt volgens dienstregeling
Ook op het hoofdrailnet verandert er niets. De NS laat weten dat de staking geen gevolgen heeft voor de eigen treinen, die gewoon volgens de dienstregeling blijven rijden.
Dat geldt eveneens voor de NS-bussen die op sommige trajecten treinen vervangen. Die blijven in bedrijf, zodat reizigers op die plekken niet alsnog stranden door de acties elders.
Het personeel wijst op de werkdruk
Achter de lege haltes zit een verhaal over het werk zelf. In een videoreportage legt buschauffeur Diona uit waarom zij meedoet aan de staking, met een korte en veelzeggende klacht.
“We komen niet aan onze rust”, zegt zij daarover. Daarmee raakt ze aan een thema dat in het vervoer vaker terugkeert: de ruimte tussen de ritten en de lengte van de diensten.
Dit is pas het begin
Belangrijk om te onthouden: het blijft niet bij vandaag. Zolang er geen akkoord ligt over de nieuwe cao, wordt er tot aan kerst elke week opnieuw een dag gestaakt.
Voor forenzen, scholieren en iedereen die op streekvervoer leunt, betekent dat wekelijks hetzelfde ritueel: uitzoeken of er iets rijdt, en zo niet, een alternatief regelen.
Wat je vandaag het beste kunt doen
Omdat vervoerders zelf pas bij aanvang van de diensten weten wat er rijdt, heeft vooruit plannen weinig zin. Vlak voor vertrek nog even kijken levert meer op dan de avond ervoor.
En houd er rekening mee dat een rit die er op papier staat alsnog kan uitvallen. Een alternatief achter de hand, van fiets tot meerijden, scheelt vandaag een hoop frustratie bij de halte.
Bron: ad.nl
