In december zorgkosten betalen kan AOW’ers in 2026 een aangename meevaller bezorgen. Alles wat je vóór 31 december 2026 voldoet, gaat nog mee in je aangifte over 2026. En wie op 1 januari de AOW-leeftijd had én niet te veel verdient, mag een deel van bepaalde kosten zelfs met 113 procent verhogen. In de praktijk kan een betaling van €2.500 daardoor ruim €650 belastingvoordeel opleveren.
Slimme timing kan honderden euro’s schelen
Belangrijk om te weten: de Belastingdienst kijkt niet naar de datum op de factuur, maar naar het moment waarop jij betaalt. Betaal je in december, dan tellen de kosten mee voor 2026. Betaal je in januari, dan schuiven ze door naar 2027.
Kom je in 2026 al boven je drempel uit, dan tikt iedere extra euro die je nog dit jaar aftikt volledig mee. Zeker als een deel van je kosten in aanmerking komt voor de 113 procent verhoging, kan dat verschil flink oplopen.
Het jaar van betaling telt
De regel is helder: aftrekken mag alleen in het jaar van betalen en alleen voor het deel dat je zelf draagt. Alles wat onder het verplichte eigen risico valt, is niet aftrekbaar. Vergoedingen achteraf mag je uiteraard niet meerekenen.
Bewaar je bewijzen zorgvuldig: facturen, recepten, polisoverzichten en bankafschriften zijn onmisbaar bij een controle. De richtlijn is vijf jaar na afloop van het betreffende belastingjaar. Digitaal bewaren is prima, zolang alles goed leesbaar en compleet is.
Wie krijgt de verhoging van 113 procent
De verhogingsregeling geldt als je drempelinkomen niet hoger is dan €41.123. Had je op 1 januari 2026 de AOW-leeftijd, dan mag je de aangewezen kosten verhogen met 113 procent. Ben je jonger, dan is de verhoging 40 procent.
Bij fiscale partners geldt het gezamenlijke drempelinkomen als toets. Bereikte één van jullie de AOW-leeftijd op 1 januari, dan geldt het hoge percentage voor jullie allebei. Haal je de AOW-leeftijd pas later in 2026, dan blijf je dit jaar op 40 procent.
Welke kosten onder de verhoging vallen
De 113 procent geldt niet voor alle zorgkosten. Tandartskosten en genees- en heelkundige hulp krijgen géén verhoging. Vervoer, hulpmiddelen en voorgeschreven medicijnen wél, net als extra gezinshulp, dieet op voorschrift en extra kleding en beddengoed.
Deze opsomming is vastgelegd in artikel 6.19 van de Wet inkomstenbelasting 2001. Check dus per post: valt de kostenpost in de aangewezen categorie? Zo ja, dan mag je eerst verhogen, en trek je daarna pas de drempel af.
Wat niet meetelt voor aftrek
Premies voor je zorgverzekering, het verplicht eigen risico en wettelijke eigen bijdragen zijn niet aftrekbaar. Ook hulpmiddelen als een bril, rollator, scootmobiel of rolstoel tellen niet mee, hoe noodzakelijk ze ook kunnen zijn.
Behandelingen bij tandarts, fysio en specialist tellen overigens wel mee als zorgkosten, maar zónder de 113 procent verhoging. Voorgeschreven medicijnen boven de eigen bijdrage zijn aftrekbaar; vaccinaties, zoals een RS-prik die je zelf betaalt, tellen eveneens mee.
Drempelinkomen en drempel in 2026
Alleen het deel boven je drempel is aftrekbaar. Voor alleenstaanden is de drempel €166 bij een drempelinkomen tot €9.680. Tussen €9.681 en €51.411 is de drempel 1,65 procent van dat drempelinkomen.
Kom je daarboven, dan is de drempel €848 plus 5,75 procent van wat boven €51.411 uitkomt. Deze staffels bepalen dus hoeveel van jouw zorgkosten uiteindelijk meetelt, na eventuele verhoging van de aangewezen posten.
Met fiscale partner: zo werkt het
Heb je het hele jaar een fiscale partner, dan tel je je zorgkosten en drempelinkomens samen. De gezamenlijke drempel is dan €332 tot een drempelinkomen van €19.360; daarboven gelden dezelfde percentages en grenzen als bij alleenstaanden.
Ook de €41.123-grens voor de verhoging toets je gezamenlijk. Is jullie gezamenlijke drempelinkomen lager, en is één van jullie op 1 januari AOW-gerechtigd, dan geldt de verhoging van 113 procent voor alle aangewezen kosten van jullie beiden.
Rekenvoorbeeld: €2.500 betalen in december
Stel: je bent alleenstaand, had op 1 januari 2026 de AOW-leeftijd en bent geboren na 1945. Je ontvangt een volledige AOW en €1.000 bruto aanvullend pensioen per maand. In december betaal je €1.000 tandarts en €1.500 autoaanpassing vanwege handicap.
Je drempelinkomen is naar schatting €33.056, dus onder €41.123. De drempel is 1,65 procent: €545. Tandarts telt €1.000 (geen verhoging). Autoaanpassing €1.500 + 113 procent = €3.195. Samen €4.195; na drempel blijft €3.650 aftrekbaar.
Wat levert dat concreet op
Voor AOW’ers geboren na 1945 is het tarief in de eerste schijf 17,85 procent, tot €38.883. Een aftrek van €3.650 scheelt dan ongeveer €651 belasting, mits je voldoende belasting verschuldigd bent om te verrekenen.
Zonder de 113 procent verhoging was de aftrek maar €1.955 geweest, met beduidend minder teruggaaf. Het verschil laat zien hoe krachtig de verhogingsregel kan zijn als je kosten in de juiste categorie vallen en je inkomen binnen de grens blijft.
Betaal je pas in 2027
Betaal je dezelfde rekening pas in januari 2027, dan verhuist hij naar de aangifte 2027. Dat kan ongunstig zijn als je in 2026 net boven de drempel zit, omdat je de extra aftrek dan een jaar later pas benut.
Heb je in 2026 juist weinig zorgkosten en blijf je onder de drempel, dan levert eerder betalen mogelijk niets op. Reken dus vooraf: waar sta je dit jaar ten opzichte van de drempel, en hoeveel voordeel brengt doorschuiven of versnellen?
Bewijs bewaren en slim bundelen
Verzamel alle relevante documenten: voorschriften van arts of diëtist, specificaties van hulpmiddelen, facturen, OV- of kilometeradministratie en bankafschriften. Zonder sluitende onderbouwing loop je het risico dat de Belastingdienst je aftrek corrigeert.
Handige tactiek: bundel aftrekbare zorgkosten zoveel mogelijk in één jaar, zodat je sneller boven de drempel schiet. Zeker met de 113 procent verhoging op bepaalde posten kan concentreren in december het verschil maken.
Weinig belasting? Dan een tegemoetkoming
Kom je door lage inkomensheffing nauwelijks aan verrekenen toe, dan kun je recht hebben op de Tegemoetkoming Specifieke Zorgkosten. Die vraag je niet apart aan; na je aangifte ontvang je automatisch bericht of je ervoor in aanmerking komt.
Let op: de tegemoetkoming staat los van je belastingteruggave. Eerst volgt de definitieve aanslag inkomstenbelasting, daarna – indien van toepassing – de tegemoetkoming. Zo blijft het voordeel van zorgkosten niet alleen weggelegd voor wie veel belasting betaalt.
Beleid in beweging, aftrek blijft voorlopig
De aftrek specifieke zorgkosten blijft in 2026 en 2027 bestaan. Het vorige kabinet wilde de regeling per 2028 schrappen, maar het huidige voornemen is om haar te behouden en gerichter te maken. Dat is nog een voorstel, geen wet.
Voor nu is de boodschap simpel: de regels voor 2026 staan vast en de 113 procent verhoging kan lonen. Houd de beleidsplannen in de gaten, maar laat eventuele toekomstige wijzigingen je beslissing voor dit jaar niet in de weg staan.
Zo pak je het dit jaar handig aan
Maak een lijst van je zorgkosten over 2026 en tel ze op. Zet de posten die voor verhoging in aanmerking komen apart. Controleer je drempelinkomen en of je onder de grens van €41.123 blijft voor de 113 procent regel.
Heb je nog facturen of geplande aankopen van hulpmiddelen? Overweeg om deze vóór 31 december te betalen als dat fiscaal gunstig uitpakt. Twijfel je? Laat een adviseur meekijken of gebruik de rekentools van de Belastingdienst.
Wat vind jij: ga jij nog in december zorgkosten afrekenen, of schuif je door naar januari? Deel je ervaring en tips met ons op sociale media – we zijn benieuwd naar jouw aanpak en wat het je oplevert.
Bron: dagelijksestandaard.nl
