De Verenigde Staten trekken zich sneller terug uit hun militaire rol in Europa dan eerder werd verwacht. NAVO-secretaris-generaal Mark Rutte bevestigde voorafgaand aan een vergadering van de NAVO-ministers van Defensie in Brussel dat de afbouw van de Amerikaanse militaire aanwezigheid direct van start gaat. Daarmee breekt volgens hem een nieuwe fase aan waarin Europese landen veel meer verantwoordelijkheid moeten nemen voor hun eigen veiligheid.
De boodschap uit Washington is duidelijk: Europa kan niet langer rekenen op dezelfde militaire steun als de afgelopen decennia. Dat betekent dat NAVO-landen, waaronder Nederland, fors zullen moeten investeren in defensie om de ontstane gaten op te vullen.
Amerika verandert definitief van koers
De Amerikaanse minister van Defensie Pete Hegseth liet tijdens de bijeenkomst weinig ruimte voor twijfel. Volgens hem kunnen de Verenigde Staten niet oneindig verantwoordelijk blijven voor de verdediging van Europa. Europese bondgenoten zullen meer taken, materieel en financiële lasten zelf moeten dragen.
Volgens Hegseth is het tijd dat Europese NAVO-landen hun eigen defensie serieus versterken. De Verenigde Staten willen hun militaire capaciteit namelijk steeds vaker inzetten in andere delen van de wereld, waardoor Europa zelfstandiger moet worden.
Amerikaanse troepen vertrekken uit Europa
De gevolgen van die nieuwe koers zijn aanzienlijk. De Verenigde Staten willen een groot deel van hun militaire materieel uit Europa terughalen. Daarbij gaat het niet alleen om personeel, maar ook om belangrijke militaire middelen die jarenlang een cruciale rol speelden binnen de NAVO.
Volgens de huidige plannen verdwijnen onder meer tientallen gevechtsvliegtuigen, tankvliegtuigen en ander zwaar materieel uit Europa. Daarmee ontstaat een flinke uitdaging voor de Europese bondgenoten.
Mark Rutte: Europa moet het zelf gaan doen
Volgens Mark Rutte wordt achter de schermen al hard gewerkt aan oplossingen. Hij stelt dat een deel van de Amerikaanse capaciteiten inmiddels al door Europese landen is overgenomen. Andere onderdelen zouden volgens hem binnenkort eveneens worden ingevuld.
Tegelijkertijd erkent hij dat niet alles eenvoudig te vervangen is. Vooral gespecialiseerde militaire middelen en geavanceerde systemen vragen jarenlange investeringen en intensieve samenwerking tussen Europese landen.
Forse gevolgen voor de NAVO
De terugtrekking van de Verenigde Staten raakt de NAVO op meerdere fronten. Amerikaanse gevechtsvliegtuigen, tankvliegtuigen, vliegdekschepen en onderzeeërs vormden jarenlang een belangrijk onderdeel van de gezamenlijke verdediging.
Juist deze middelen maken het mogelijk om snel te reageren bij internationale dreigingen. Wanneer een groot deel daarvan verdwijnt, zullen Europese landen zelf veel meer capaciteit moeten opbouwen.
Niet alles is eenvoudig te vervangen
De Duitse minister van Defensie Boris Pistorius denkt dat Europa een deel van de taken relatief snel kan overnemen. Denk daarbij aan bepaalde luchtmachtmissies of logistieke ondersteuning.
Maar hij waarschuwt ook dat sommige Amerikaanse capaciteiten vrijwel onmogelijk op korte termijn kunnen worden vervangen. Dat vraagt niet alleen enorme investeringen, maar ook nieuwe samenwerking tussen Europese landen.
Lastige keuzes voor Europese landen
Ook de Belgische minister van Defensie Theo Francken verwacht ingewikkelde onderhandelingen. Volgens hem zullen NAVO-landen samen moeten bepalen welk land welke verantwoordelijkheden op zich neemt.
Dat wordt geen eenvoudige opgave. Niet ieder land beschikt over dezelfde militaire
