Premier Rob Jetten dacht een flinke stap richting de oppositie te zetten, met een verbouwing van het belastingplan waarin volgens hem vele honderden miljoenen omgaan. De ontvangst in de Tweede Kamer was bepaald niet warm te noemen.
Links en rechts reageerden koeltjes tot ronduit geïrriteerd. Tegelijk zegt bijna niemand hardop dat het plan straks een tegenstem krijgt. De deur staat op een kier, maar veel verder dan dat gaat het voorlopig niet.
Honderden miljoenen die niet indruk maken
Het kabinet schoof met flinke bedragen in de hoop de oppositie binnenboord te krijgen. In de ogen van Jetten is dat een serieus gebaar. De partijen die hij nodig heeft, zien het nadrukkelijk anders.
Want geld alleen blijkt niet genoeg. Verschillende fracties hebben voorwaarden neergelegd die helemaal niets met euro’s te maken hebben, en juist op die punten is het kabinet tot nu toe niet bewogen.
BBB weigert genoegen te nemen met kruimels
Caroline van der Plas liet er geen misverstand over bestaan. “Wij gaan niet genoegen nemen met kruimels”, zei de BBB-voorvrouw over het aanbod dat vanuit het kabinet op tafel is gelegd.
Haar verwijt gaat verder dan de inhoud. Volgens Van der Plas heeft het kabinet de situatie zelf veroorzaakt: “Ze hebben deze chaos zelf gecreëerd. De hele zomer hebben we niets gehoord, ze lagen met een cocktail op het strand.”
Gekke Henkie wil niet de reddingsboei zijn
De gedachte dat de oppositie nu op het laatste moment de kastanjes uit het vuur moet halen, schiet haar in het verkeerde keelgat. “En nu moet alles op het laatste moment gered worden door de oppositie? Ja, dáág, ik ben gekke Henkie niet.”
Toch blijft ook bij haar de uitkomst open. Van der Plas wil niet zeggen dat BBB tegen het belastingplan gaat stemmen. Een hard nee is het dus nadrukkelijk nog niet geworden.
Eisen die helemaal niet over belasting gaan
Samen met JA21 en SGP heeft BBB een rijtje voorwaarden neergelegd dat buiten het financiële domein valt. Die wensen raken aan thema’s waar de drie partijen zich al langer hard voor maken.
Het gaat om een einde aan de asielspreidingswet, een afzwakking van de stikstofaanpak en een stilstand op medisch-ethische onderwerpen, zoals abortus en draagmoederschap. Op geen van die punten is het kabinet tot nu toe tegemoetgekomen.
JA21 ziet beweging, maar zegt nog geen ja
Joost Eerdmans houdt het op een voorzichtig voorbehoud. JA21 gaat het plan “nog niet” steunen, zegt hij, al merkt hij wel dat er iets schuift in zijn richting.
“Ik zie wel wat beweging naar onze kant. Maar ik heb nog wel wat wensen en vragen”, aldus Eerdmans. Zijn niet-financiële voorwaarden blijven wat hem betreft onverkort overeind staan.
Praten is nog niet afgeketst
Volgens de JA21-leider is de deur in elk geval niet dichtgegooid. “Ze hebben nog niet tegen mij gezegd dat ze ons niet tegemoet willen komen”, zegt hij over zijn eisen.
Die punten staan dus nog op de agenda. “Die staan nog overeind. Daarover moet gepraat worden”, voegt Eerdmans eraan toe. Ruimte voor onderhandeling is er, maar van instemming is nog geen sprake.
PRO vindt het plan er juist slechter op geworden
Aan de linkerkant klinkt een vergelijkbaar oordeel, met een andere reden. “Zoals het er nu ligt, kan het niet op onze steun rekenen”, zegt Jesse Klaver namens PRO.
Zijn partij eiste extra belasting voor vermogenden. Daarvan is in het plan niets terug te vinden. PRO komt daarom met aanpassingen, in de hoop alsnog iets binnen te halen op dat punt.
Box 3 als pijnpunt voor links
Klaver gaat verder dan teleurstelling. Hij vindt zelfs dat de plannen er slechter op zijn geworden, omdat de vermogensbelasting in box 3 verandert zonder dat de lasten voor rijken omhoog gaan.
Ook het proces krijgt een veeg uit de pan. “Eigenlijk zeggen ze: wij komen er samen niet uit. Kamer: succes ermee! Dat is geen leiderschap”, aldus de PRO-voorman.
Drie partijen zijn wel te spreken
Niet iedereen in de oppositie mort. 50Plus, ChristenUnie en de groep-Markuszower zijn een stuk positiever over het gros van de plannen die nu op tafel liggen.
Jan Struijs van 50Plus vat het zo samen: “Ik heb nog wel een heleboel vragen, maar ik ben er positief over. We hebben op veel terreinen iets binnen gekregen.”
Een meerderheid die halverwege strandt
Met die drie partijen erbij komt het kabinet in de Tweede Kamer aan een meerderheid. Daarmee is de klus echter nog niet geklaard, want het plan moet daarna nog een tweede horde nemen.
In de Eerste Kamer ontbreekt die meerderheid namelijk. Steun van 50Plus, ChristenUnie en de groep-Markuszower is dus wel voldoende aan de ene kant van het Binnenhof, maar niet aan de andere.
Coalitie gaat alsnog op zoek naar handtekeningen
De fractievoorzitters van D66, VVD en CDA hebben daarom afgesproken de komende dagen door te gaan. Doel: meer oppositiepartijen achter het Belastingplan krijgen voordat het naar de senaat vertrekt.
Ze willen voorkomen dat het plan de oversteek maakt zonder zicht op voldoende steun. Dat betekent dat er volgende week mogelijk alsnog opnieuw aan de voorstellen wordt gesleuteld.
Casino-politiek, noemt Bontenbal het
CDA-fractievoorzitter Henri Bontenbal heeft er een term voor. Het plan op goed geluk naar de Eerste Kamer sturen en maar afwachten wat er gebeurt, noemt hij een vorm van casino-politiek.
Die kwalificatie zegt genoeg over de spanning rond het dossier. Voorlopig blijft het dus schuiven, bellen en onderhandelen, met een oppositie die de armen stevig over elkaar houdt.
Bron: ad.nl
