De vraag is simpel en herkenbaar: op hoeveel zet u de thermostaat als u gaat slapen? Met energieprijzen die alle kanten op gaan, telt elke graad. Toch is er een helder advies dat in de meeste huizen prima werkt.
Wat u ’s nachts bespaart
Zet u de thermostaat ’s nachts lager, dan bespaart u gas. Milieu Centraal raadt voor de meeste woningen een nachtstand van 15 graden aan. Dat voelt fris in de ochtend, maar uw ketel draait minder uren en minder hard.
Hoe lager de temperatuur binnenshuis, hoe trager de warmte weglekt. Door een aantal nachturen op 15 graden te zitten, verliest uw huis minder energie dan wanneer u continu op comforttemperatuur blijft stoken. Dat verschil tikt jaarlijks aan.
Wanneer 17 of 18 graden beter is
Heeft u vloerverwarming of een warmtepomp, kies dan een iets hogere nachtstand: 17 tot 18 graden. Deze systemen reageren trager en leveren op lagere temperaturen, waardoor te ver terugdraaien leidt tot traag opwarmen en soms onnodig bijstoken.
Ook met deze systemen loont het om ’s nachts lager te gaan, zolang comfort overdag gehaald wordt. Experimenteer per week een graadje op of neer. Zo vindt u de laagste stand waarbij u ontwaakt en het huis vlot warm wordt.
Zonder vloerverwarming of warmtepomp
Stookt u met radiatoren en een cv‑ketel, dan werkt 15 graden als nachtstand doorgaans het best. Daarmee bespaart een gemiddeld huishouden jaarlijks grofweg rond de 100 euro aan gas, afhankelijk van woninggrootte, isolatie en actuele energieprijzen.
In een matig geïsoleerd huis loopt dat voordeel vaak sterker op, juist omdat de nachtelijke verliezen groter zijn. Combineer het met simpele gewoonten: dikke sokken, een plaid op de bank en een warme kop thee doen wonderen voor uw comfort.
Niet te ver terug?
U hoort weleens dat terugdraaien onzin is omdat opwarmen extra gas kost. Klopt: de ketel moet ’s ochtends werken. Maar de urenlange besparing in de nacht weegt zwaarder dan die korte inhaalslag. Per saldo bent u goedkoper uit.
Wel is er een ondergrens. Zakt de binnentemperatuur structureel richting 12 graden of lager, dan verslechtert comfort en kan er meer vocht neerslaan op koude oppervlakken. Blijf daarom in de winter bij voorkeur tussen 15 en 18 graden.
Slim opwarmen in de ochtend
Gebruik het klokprogramma van uw thermostaat. Laat de verwarming een half uur tot uur voor opstaan alvast starten; bij vloerverwarming iets eerder. Vermijd de boostknop: extreem hoog zetten versnelt niet, het zorgt alleen voor een overshoot en onnodig verbruik.
Onderhoud helpt mee. Ontlucht radiatoren regelmatig en controleer de waterdruk van de ketel. Zorg dat gordijnen niet over radiatoren hangen en houd tussendeuren vaak dicht, zodat warmte gaat waar u haar nodig hebt en niet in de gang blijft hangen.
Isoleren is de basis
De grootste winst zit in isolatie. Spouwmuurisolatie, dak- en vloerisolatie en HR++ of triple glas houden warmte binnen, trek buiten. Dat scheelt comfort, vocht én euro’s. Hoe beter uw huis geïsoleerd is, hoe minder u hoeft te stoken.
Fijn: er zijn subsidies en soms leningen met lage rente voor deze maatregelen. Veel ingrepen verdienen zich relatief snel terug door de lagere energierekening. En u merkt het meteen aan het binnenklimaat: minder tocht, gelijkmatiger warmte en stilte van buiten.
Slaapkamer slim verwarmd
De meeste mensen slapen prima in een koele kamer. Zet radiatoren in slaapkamers uit of laag en ventileer elke dag even. Frisse lucht is goed voor uw slaap én voorkomt dat vocht zich opstapelt in huis na een koude nacht.
Sluit verder deuren naar onverwarmde ruimtes, zeker in de avond en nacht. Zo houdt u de warmte bij de leefruimtes en hoeft de ketel minder bij te springen. Een simpele gewoonte die ongemerkt tientallen kubieke meter gas per jaar scheelt.
Let op sluipverbruik
Nachtelijk verbruik zit niet alleen in verwarmen. Apparaten op standby trekken stroom zonder dat u het merkt. Denk aan tv‑kastjes, spelcomputers en laders. Gebruik stekkerdozen met schakelaar of slimme stekkers, en trek opladers uit het stopcontact als ze niets laden.
Een router of modem laat u meestal aan, maar wifi kan ’s nachts vaak in een energiestand. Check de instellingen of gebruik een tijdschakelaar waar dat kan. Al die beetjes stroom tellen op tot serieuze kilowatturen op jaarbasis.
Welke thermostaat past bij u
Een slimme thermostaat helpt bij consequent energiezuinig stoken. Met tijdschema’s, geofencing en inzicht in uw verbruik ziet u snel wat werkt. Sommige systemen ondersteunen weersafhankelijke regeling of zoneregeling, waarmee u alleen de ruimtes verwarmt die u gebruikt.
Let wel op compatibiliteit met uw cv‑ketel of warmtepomp. OpenTherm of aan/uit, modulerend of niet: het moet samenwerken. Twijfelt u, vraag uw installateur of leverancier. Een goed ingestelde thermostaat verdient zichzelf vaak snel terug via lager verbruik.
Veelgemaakte misverstanden
Een hardnekkig idee: constant op 19 graden is zuiniger. In de meeste Nederlandse huizen klopt dat niet. Met een nachtverlaging vermindert u warmteverlies. Uitzonderingen zijn zeer goed geïsoleerde woningen met lage‑temperatuurverwarming, waar een kleine verlaging soms het beste werkt.
Ook de angst voor bevroren leidingen is vaak onnodig bij normale woningen. Bij 15 graden binnen is er geen risico. Bovendien hebben vrijwel alle installaties een vorstbeveiliging, die inschakelt als het echt te koud dreigt te worden.
Wat levert het op
Rekenvoorbeeldje, indicatief: verlaag de nachtstand van 19 naar 15 graden in een tussenwoning met gemiddelde isolatie. Dat kan 5 tot 10 procent gas schelen voor verwarming. Bij een jaarverbruik van 900 m³ praat u dan over tientallen euro’s per jaar.
Het effect is niet alleen financieel. Minder stoken betekent minder CO₂‑uitstoot en vaak een prettiger, constanter binnenklimaat. Wie bewust met temperatuur omgaat, merkt bovendien sneller tochtpunten op die met tochtstrips of kierdichting goedkoop te verhelpen zijn.
Aan de slag vanavond
Zin om het meteen goed te regelen? Check vanavond uw nachtstand en stel een klokprogramma in. Ontlucht radiatoren, zet de thermostaat lager bij vertrek, sluit deuren en kijk kritisch naar stekkers. Klein werk, grote impact op comfort en kosten.
En laat vooral weten wat voor u werkt. Houdt u het op 15, 17 of iets ertussenin? Deel uw ervaringen, vragen en slimme tips via onze sociale media. We lezen mee en reageren graag op uw berichten.
Bron: maxmeldpunt.nl





