Prinsjesdag moet nog beginnen, maar de spanning is er al af. Verschillende media hebben de Miljoenennota voor 2027 mogen inzien, en wat daaruit naar buiten komt, valt vooral bij werkend Nederland verkeerd.
Dinsdag 15 september biedt minister Heinen van Financien de stukken officieel aan in de Kamer. Tot die tijd druppelen de cijfers binnen, en die laten een rekening zien die opvallend vaak bij werkenden belandt.
Vier miljard erbij voor wie werkt
De inkomstenbelasting voor werkenden gaat volgend jaar per saldo met ongeveer vier miljard euro omhoog. Dat bevestigen ingewijden na berichtgeving van RTL Nieuws over de begroting van de aankomende Prinsjesdag.
Op de langere termijn loopt dat bedrag op tot acht miljard euro. Een pakket koopkrachtmaatregelen doet de eerder aangekondigde belastingverhogingen dus maar voor een deel teniet, en zeker niet helemaal.
Wat de koopkrachtplaatjes laten zien
De koopkracht van alle huishoudens gaat er gemiddeld 0,1 procent op achteruit, blijkt uit Prinsjesdagstukken die de NOS heeft ingezien. Lage inkomens gaan er iets op vooruit, met 0,2 procent.
Gepensioneerden staan gemiddeld op plus 0,3 procent. Middeninkomens leveren 0,1 procent in en hogere inkomens 0,2 procent. De groep ‘werkenden’ komt in de koopkrachtplaatjes uit op min 0,2 procent, ondanks alle reparatie.
De vrijheidsbijdrage gaat van tafel
Het kabinet schrapt voor komend jaar de zogenoemde vrijheidsbijdrage, de voorgenomen verzwaring van de belasting om te voldoen aan de NAVO-norm. Dat levert burgers 1,5 miljard euro op ten opzichte van eerdere plannen.
Dat geld komt vooral terecht bij werkenden, die een hogere arbeidskorting krijgen. Genoeg om deze groep in de plus te krijgen is het niet, zo laten de uitgelekte berekeningen onverbiddelijk zien.
Tarieven omlaag, maar u merkt er weinig van
De belastingtarieven in de eerste en tweede schijf van de inkomstenbelasting gaan omlaag met slechts 0,06 procentpunt. Op een gemiddeld maandsalaris levert zo’n minieme verlaging natuurlijk weinig zichtbaars op in de portemonnee.
De koopkracht van werkenden met de laagste inkomens verbetert wel iets, met 0,2 procent. De daling bij andere groepen is verzacht door een koopkrachtpakket van 1,7 miljard euro, bleek uit gelekte CPB-ramingen.
De zorg wordt opnieuw duurder
De maandelijkse zorgpremie gaat volgens de stukken ongeveer 10 euro omhoog, naar 197 euro. Of dat ook echt gebeurt, bepalen de verzekeraars uiteindelijk zelf, want zij stellen hun eigen premies vast.
Over het jaarlijkse eigen risico bestaat minder twijfel: dat gaat van 385 naar 400 euro. Voor wie regelmatig zorg nodig heeft, telt die verhoging direct op bij de hogere premie.
Ook het glas wijn en het bosje bloemen
Alcohol wordt duurder, per glas mogelijk een paar cent. Het kabinet laat de accijns namelijk weer meestijgen met de inflatie, iets wat een aantal jaar achtereen niet is gebeurd.
Bloemen en planten gaan eveneens omhoog in prijs, doordat het btw-tarief terugveert van 9 naar 21 procent. In de eerder uitgelekte plannen stond bovendien een hogere belasting op leidingwater genoemd.
Box 3 blijft liggen
Voor het slepende probleem rond Box 3 heeft het kabinet nog altijd geen oplossing gevonden. Volgens de Prinsjesdagstukken moet die er binnen een half jaar alsnog liggen, dus de klok tikt.
Verder gaan de stukken uit van een economische groei van 1,2 procent. De overheidsschuld loopt in de ramingen op, van 45,6 procent in 2026 naar 48,9 procent in 2030.
Heinen wil scherpe keuzes
In het voorwoord van de Miljoenennota schrijft minister Heinen dat er “scherpe keuzes” moeten worden gemaakt. Wie hogere belastingen of pijnlijke bezuinigingen voor toekomstige generaties wil voorkomen, moet volgens hem nu kiezen voor economische groei.
Bij de uitgelekte stukken zit ook een aanbiedingsbrief. Daarin spreekt Heinen de hoop uit dat er “brede akkoorden” gesloten kunnen worden, zowel binnen als buiten het parlement.
Wat vorige week al uitlekte
Begin september kwamen de eerste details al naar buiten. Toen bleek dat de voorgenomen bezuinigingen op de sociale zekerheid grotendeels zijn teruggedraaid, met een koopkrachtreparatie van 1,7 miljard euro erbovenop.
Ook stonden op dat lijstje: geen bezuiniging op de AOW (2,8 miljard), geen verlaging van het maximumdagloon (824 miljoen), uitstel van de kortere WW-duur (684 miljoen) en bijna vier miljard voor innovatiefondsen.
Handreikingen richting de oppositie
Het minderheidskabinet heeft steun van andere partijen nodig. Het terugdraaien van de bezuinigingen op sociale zekerheid geldt als handreiking richting Pro, en de afbouw van de youngtimerregeling wordt verzacht op verzoek van de ChristenUnie.
De coalitie van D66, VVD en CDA heeft in de Tweede noch de Eerste Kamer een meerderheid. De oppositie toont zich tot nu toe ontevreden over wat er op tafel ligt.
Kritiek van rechtse zijde
Op De Dagelijkse Standaard klinkt harde kritiek. De site noemt werkend Nederland opnieuw een melkkoe en vindt de jaarlijkse belofte dat werken moet lonen niet te rijmen met deze cijfers.
De site wijst erop dat de eerste twee schijven omhoog zouden gaan om de halvering van het eigen risico te betalen. Die halvering is afgeblazen, de lastenverzwaring op arbeid blijft volgens de site staan.
Dinsdag pas het hele verhaal
Op Prinsjesdag worden alle kabinetsplannen officieel gepubliceerd. Dan komen ook alle details van het pakket Belastingplan 2027 op tafel, inclusief de precieze uitwerking van de tarieven en de kortingen.
Bij de Algemene Politieke Beschouwingen moet vervolgens blijken of het sluiten van akkoorden met oppositiepartijen echt gaat lukken. Zonder die steun komt het kabinet er in beide Kamers eenvoudigweg niet.
Bronnen
Bron: NOS — Koopkrachtcijfers gelekt: minima er licht op vooruit, hoge inkomens iets in de min
Bron: Dagblad070 (ANP) — Inkomstenbelasting werkenden gaat per saldo met 4 miljard omhoog
Bron: De Dagelijkse Standaard — Werkend Nederland opnieuw melkkoe: 4 miljard extra belasting
