Wie deze winter hoopte Jutta Leerdam weer over het ijs te zien vliegen, komt bedrogen uit. De olympisch kampioene op de 1000 meter laat via haar eigen YouTube-kanaal weten dat ze het complete schaatsseizoen overslaat. Geen wereldbekers, geen kampioenschappen, niets.
Het woord pensioen wil ze er niet aan verbinden. Dat klinkt haar veel te hard, te definitief. Toch is er over dit seizoen geen twijfel mogelijk: de 27-jarige kiest voor rust, voor zichzelf en voor alles wat buiten Thialf ligt.
Geen afscheid, maar een pauze
“Ga ik met pensioen? Eén ding is zeker: dit seizoen zal je me niet zien schaatsen. Dat is zeker. Maar met pensioen gaan? Dat klinkt te definitief.” Zo verwoordt Leerdam het zelf in haar video.
Daarmee kiest ze voor een tussenweg die in de topsport vaker voorkomt dan je denkt: een sabbatical. Even helemaal weg van het ritme van trainen, wegen, reizen en presteren, zonder een streep onder haar loopbaan te zetten.
De deur blijft op een kier staan
“Zoals ik al zei: ik had een obsessie met schaatsen. Het is een groot deel van wie ik ben, een groot deel van mijn hart”, zegt ze. Die deur helemaal dichtgooien zou voor haar simpelweg niet goed voelen.
“Daar hou ik er te veel voor van. Ik ben 27, het leven verandert, gevoelens veranderen, en ik zou me er niet prettig bij voelen om te zeggen dat ik voor altijd helemaal stop.” Duidelijker kan het bijna niet.
Milaan leverde de buit op waar ze voor kwam
Op de Winterspelen in Milaan reed Leerdam naar goud op de 1000 meter en zilver op de 500 meter. Voor een sprintster die jarenlang alles ondergeschikt maakte aan dat ene doel, was de missie daarmee geslaagd.
Direct na die Spelen liet ze al doorschemeren dat ze twijfelde over het vervolg. Die twijfel heeft nu een antwoord gekregen, althans voor de komende winter. Het ijs moet even wachten.
Nieuwe dingen leren als nieuw doel
Wat gaat ze dan doen met al die vrijgekomen tijd? “Ik neem deze tijd voor mezelf om nieuwe dingen te leren, gelukkig te zijn en gewoon te doen waar ik me goed bij voel? Ja, dat is wat ik ga doen.”
“Dat is mijn nieuwe motivatie, dat is mijn nieuwe doel”, vervolgt ze. “En ik vind dat ik mezelf nu ook die rust in mijn hoofd en die vrijheid mag gunnen. Op dit moment voelt het het beste om voor mezelf te kiezen.”
De maanden na de Spelen waren een feest
De periode sinds Milaan omschrijft ze in superlatieven. “De maanden na de Olympische Spelen waren geweldig. Dit waren absoluut een van de meest interessante maar ook gelukkigste maanden van mijn leven, omdat ik eindelijk ja kon zeggen tegen dingen.”
Eindelijk nieuwe vaardigheden leren, spontane plannen maken, tijd doorbrengen met de mensen van wie ze houdt. “En het is echt fantastisch geweest”, zegt ze daarover. Klinkt niet als iemand die haar keuze betreurt.
Altijd meer geweest dan alleen schaatsster
Leerdam kaart ook aan hoe ze door de buitenwereld werd bekeken. “Ik ben altijd meer geweest dan een schaatser. Die kant kon ik op social media een beetje kwijt. Ik voelde me daar zeker heel erg op beoordeeld.”
Volgens haar denken mensen vaak dat je maar één ding kunt doen in het leven. “Terwijl ik zo veelzijdig ben, heeft dat mijn sport juist altijd geholpen. Ik zou mijn prestaties nooit in gevaar brengen.”
Nu valt er weinig meer te verliezen
Precies dat argument gebruikt ze om haar keuze uit te leggen. “Op dit moment brengt het niks in gevaar omdat ik die droom al heb bereikt, dus ik kan gewoon mezelf zijn.” Het gouden plafond is bereikt, de druk verdwenen.
Dat is een luxe die weinig sporters zich kunnen veroorloven. Wie het hoogste heeft gehaald, hoeft niemand meer iets te bewijzen. En dat geeft ruimte om andere dingen uit te proberen.
Kritiek op haar keuzes is ze wel gewend
De voormalig wereldkampioene sprint benadrukt dat ze haar beslissingen steeds op gevoel nam. “Hoewel veel mensen mijn keuzes begrepen, waren er ook mensen die ze niet begrepen; ze waren altijd gebaseerd op wat goed voelde.”
Ook haar besluit om niet bij een ploeg te tekenen kwam zo tot stand. “Ik nam die beslissing puur op basis van hoe ik me voelde, puur vanuit mijn hart”, zegt ze daarover.
Het goud als antwoord op alle twijfelaars
Destijds regende het bedenkingen. “Veel mensen begrepen me niet en zeiden: ze gaat het nooit redden, het wordt te eenzaam, er is geen schijn van kans en ze heeft dit en dat nodig.”
“Ik geloof echt dat je hart volgen zo, zo belangrijk is in het leven, in je carrière, in alles”, zegt ze. “Maar misschien begrepen ze mijn beslissing wél toen ik twee jaar later op het podium stond met die gouden medaille.”
Haar leven speelt zich grotendeels in Amerika af
Na de Winterspelen verbleef Leerdam vooral in de Verenigde Staten, het land waar haar verloofde Jake Paul vandaan komt. Van een teruggetrokken bestaan is daarbij geen sprake, want ze duikt regelmatig op bij grote evenementen.
Zo was ze afgelopen week als tennisliefhebber te vinden op de tribune bij de US Open in New York. Het soort uitje dat in een normaal schaatsseizoen simpelweg niet in de agenda past.
Het seizoen begint eind oktober, zonder haar
Het nieuwe schaatsseizoen start op 30 oktober met het kwalificatietoernooi voor de wereldbeker. Daar zetten haar collega’s de eerste, nog voorzichtige stappen op weg naar de Olympische Winterspelen van 2030.
Die Spelen worden in de Franse Alpen gehouden, maar het schaatstoernooi verhuist naar Thialf in Heerenveen, omdat Frankrijk geen geschikte locatie heeft. Een olympisch toernooi in eigen land, en dat pleit misschien wel voor een comeback.
Bron: ad.nl
