Het voorstel was nauwelijks gepresenteerd of het wankelde al. De Tweede Kamer liet woensdag weinig heel van het kabinetsplan om 850.000 extra spaarders en beleggers belasting te laten betalen in box 3.
Links, rechts, oppositie en coalitie: vrijwel iedereen had bezwaren. Wat er dan wél moet gebeuren, blijft voorlopig onduidelijk. Minister Eelco Heinen van Financiën mag donderdag een eerste poging doen om eruit te komen.
Waarmee het kabinet dinsdag naar buiten kwam
Dinsdag werd bekend hoe het kabinet wil toewerken naar een belasting op vermogenswinst. De kern van het ongenoegen: 850.000 Nederlanders gaan straks meer betalen over hun winst uit sparen of beleggen dan nu.
Dat getal bleek in de Kamer meteen het grootste struikelblok. Niet zozeer het einddoel, maar de weg ernaartoe riep weerstand op bij partijen die elkaar verder zelden tegenkomen op hetzelfde standpunt.
Het tussenjaar 2027 doet het meeste pijn
In 2027 geldt een tussenregeling. Iedereen met 30.000 euro aan spaargeld krijgt dan met de heffing te maken, voor stellen ligt die grens op het dubbele. Dat raakt dus ook bescheiden spaarders.
Daarnaast worden particuliere woningverhuurders komend jaar extra aangeslagen. Zij zagen hun belastingdruk de afgelopen jaren al flink stijgen, iets wat in het debat herhaaldelijk werd aangehaald als pijnpunt.
Eensgezind in de kritiek, verdeeld in de oplossing
Over één punt waren de fracties het opvallend snel eens: zo kan het niet. Daarna hield de eensgezindheid abrupt op, want over de alternatieven liepen de meningen ver uiteen.
De ene partij wil het hele bouwwerk omgooien, de andere zoekt het in reparaties binnen het bestaande voorstel. Die tweedeling bepaalde woensdag grotendeels de toon van het debat.
PRO wil niet aan knopjes draaien
Oppositiepartij PRO vindt de plannen niet sociaal genoeg. Kamerlid Luc Stultiens pleitte voor fundamentele ingrepen: een aparte heffing voor miljonairs, een hogere vliegbelasting of het verlagen van de hypotheekrenteaftrek.
Kleine correcties zijn wat hem betreft onvoldoende. Hij wil niet ‚aan een paar knopjes draaien’, zoals hij het zelf formuleerde. Ofwel: geen cosmetische aanpassingen, maar een andere richting.
ChristenUnie zoekt het in een hogere drempel
Andere partijen kijken juist of het huidige voorstel te verbeteren valt. De ChristenUnie wil via een wetswijziging regelen dat minder mensen straks überhaupt een aanslag in box 3 krijgen.
Dat zou kunnen door het heffingsvrije inkomen te verhogen van 1000 naar bijvoorbeeld 1500 euro. Volgens die berekening blijven 600.000 Nederlanders dan buiten schot. De SGP leek daar wel iets in te zien.
Coalitiepartijen schuiven voorzichtig mee
Ook binnen de coalitie klonk twijfel. CDA-Kamerlid Inge van Dijk was openhartig over haar eerste reactie op het plan: „Ik dacht ook: ai, dit vind ik niet fraai.”
D66’er Henk-Jan Oosterhuis zei open te staan voor voorstellen, maar relativeerde tegelijk. Kleine spaarders en beleggers zijn volgens hem niet de armste mensen van het land. „Als je 70.000 euro aan spaargeld hebt…”
De rekening van 500 miljoen blijft liggen
Wie de kleine spaarders ontziet, maakt wel een gat in de begroting. Dat loopt op tot 500 miljoen euro. En juist daarover kwam de Kamer woensdag nauwelijks dichter bij elkaar.
De ChristenUnie opperde een hogere schenkbelasting als dekking. VVD en JA21 willen daar niet aan, waardoor die route voorlopig geen meerderheid lijkt te halen.
Een pot van 16 miljard die nauwelijks is aangesproken
VVD en JA21 wijzen naar een andere mogelijkheid. Op Financiën staat nog 16 miljard euro gereserveerd om spaarders en beleggers te compenseren voor te veel betaalde vermogensbelasting in het verleden.
Van dat bedrag is pas ongeveer 1 miljard euro daadwerkelijk uitgekeerd. Of het kabinet die ruimte wil gebruiken, is de vraag: minister Heinen weigerde tot nu toe in die reserve te grijpen.
Verhuurders krijgen bijval van rechts
Rechtse oppositiepartijen zoals de SGP, de groep-Markuszower en Mona Keijzer namen het op voor particuliere woningverhuurders. Zij gaan er in 2027 opnieuw iets op achteruit, bovenop eerdere verhogingen.
SGP’er André Flach vatte de zorg kernachtig samen: „De laatste mensen die nog over waren die een huis verhuren gaan er straks geld op verliezen.”
Heinen moet een rode draad vinden
Als het aan de Kamer ligt, gaat het kabinet opnieuw terug naar de tekentafel. Aan de minister de taak om in die stapel uiteenlopende wensen een werkbare lijn te ontdekken.
Tijd is er nog, zij het beperkt. Pas op 12 november wordt gestemd over het belastingplan voor volgend jaar. Donderdag, in het tweede deel van het debat, reageert Heinen voor het eerst.
Sociale zekerheid: hier wordt juist winst geboekt
Tegenover alle kritiek stond één lichtpuntje. Met steun van PRO komt het kabinet door de Kamer met de begroting van Sociale Zaken. De besparingen op AOW, WIA en WW gaan daarmee van tafel.
Dat heeft wel een prijs: elders moeten miljarden worden gevonden. Vanuit Financiën verscheen een cijfertabel waaruit blijkt dat vooral het onderwijs die klap dreigt op te vangen.
Een tabel die volgens D66 niets voorstelt
Oosterhuis wilde daar niet aan. Volgens hem is er nog niets besloten en is de tabel het werk van een ‚overijverige’ ambtenaar. Een gelopen race noemde hij het nadrukkelijk niet.
Toch blijft het risico staan. Komt er dit jaar geen akkoord met de vakbonden over een WIA-hervorming die geld oplevert, dan moet het geld ergens anders vandaan. D66, VVD en CDA schuiven dat debat voor zich uit.
Bron: ad.nl
