De aftrek voor specifieke zorgkosten staat op omvallen. Als het kabinet zijn Belastingplan 2027 doorzet, verdwijnt de regeling per 1 januari 2028. Dat raakt niet alleen je belastingaangifte, maar ook je verzamelinkomen en inkomensafhankelijke regelingen.
Wat verandert er
Nu mag je onder voorwaarden specifieke zorgkosten in box 1 aftrekken: bepaalde medicijnen, hulpmiddelen, vervoer naar medische zorg of een medisch dieet. Er geldt een drempel; alleen het deel boven die grens levert fiscaal voordeel op.
In het Belastingplan 2027 staat het voornemen om deze aftrek per 1 januari 2028 te schrappen. Maak je nu weinig belastingplicht? Dan bestaat een tegemoetkoming, TSZ geheten. Ook die regeling verdwijnt als het voorstel ongewijzigd blijft.
Hoeveel mensen het raakt
Volgens recente cijfers maken bijna 900.000 huishoudens gebruik van de aftrek. Voor hen kan dit het verschil betekenen tussen nét rondkomen of maandelijks krapte, zeker wanneer structurele, niet-vergoede medische kosten blijven doorlopen zonder fiscale verlichting.
Belangrijk om te beseffen: het gaat niet om een verdwenen vinkje in je aangifte. Het saldo op je rekening kan aantoonbaar veranderen, afhankelijk van inkomen, gezinssamenstelling, je zorgkosten en de regelingen die aan je verzamelinkomen zijn gekoppeld.
Waarom het kabinet dit wil
De Belastingdienst noemt de aftrek complex en weinig doelgericht. In een evaluatie uit 2022 bleek bij ruim 28 procent van de aangiften met zorgkosten ‘correctiepotentieel’: geen bewezen fraude, maar wél veel onduidelijkheid, interpretatieverschillen en dus foutkansen.
Het kabinet wil eenvoudiger, beter gerichte steun voor wie onvermijdelijke zorgkosten heeft. Hoe die vervanger eruitziet, is nog onduidelijk. Precies dat schept onrust: mensen willen tijdig weten óf, hoe en door wie zij straks worden gecompenseerd.
Het tweede effect
De aftrek drukt nu je verzamelinkomen, het bedrag waarop talloze inkomensafhankelijke regelingen leunen. Vervalt de aftrek, dan stijgt dat inkomen op papier. Soms precies genoeg om een grens te overschrijden en daardoor een regeling (deels) kwijt te raken.
Voorbeelden die worden genoemd: gemeentelijke zorgverzekeringen of lokale meerkostenregelingen. Iemand met een laag pensioen en forse zorguitgaven kan dan dubbel geraakt worden: geen fiscale aftrek meer én mogelijk het recht verliezen op een aanvullende, lokale tegemoetkoming.
Toeslagen en andere regelingen
Ook toeslagen kunnen meebewegen met een hoger verzamelinkomen. Dat betekent níet dat iedereen automatisch zijn zorgtoeslag of huurtoeslag kwijtraakt. Maar wie daardoor een drempel overschrijdt, ziet de toeslag dalen of valt mogelijk helemaal buiten de boot.
Kijk dus breder dan de uitkomst van je aangifte. De vraag is niet alleen hoeveel belastingteruggave je verliest, maar óók wat er gebeurt met alle regelingen die aan je verzamelinkomen hangen, nu en in de jaren na 2027.
Wat je nu al kunt doen
Pak je laatste aangifte erbij en check bij ‘Specifieke zorgkosten’ welke bedragen je hebt opgevoerd. Zo zie je direct welk deel van je huidige belastingvoordeel hier vandaan komt. Bewaar bonnetjes en facturen: de aftrek geldt nog tot en met 2027.
Maak daarnaast een lijstje van regelingen die je gebruikt en naar je verzamelinkomen kijken, zoals gemeentelijke compensaties of bijzondere bijstand. Controleer de actuele inkomensgrenzen bij jouw gemeente; dat geeft richting, ook als beleid later nog verschuift.
Compensatie en timing
Het kabinet wil vanaf 2028 budget reserveren om chronisch zieken te compenseren. Genoemde orde van grootte: circa 350 miljoen euro aan tegemoetkoming tegenover een verwachte, structurele besparing van 618 miljoen. Die verhouding wekt scepsis bij belangenorganisaties en oppositiepartijen.
Gemeenten lijken bovendien een sleutelrol te krijgen bij de uitvoering. Dat is dichtbij de inwoner, maar heeft keerzijden: verschillen in regels, drempels en capaciteit kunnen uitpakken als een postcodeloterij, waarbij vergelijkbare situaties anders worden beoordeeld.
Politiek en weerstand
SeniorenNetwerkNL, de Landelijke Cliëntenraad, Patiëntenfederatie Nederland en Ieder(in) vragen het kabinet de aftrek niet zomaar te schrappen. Hun wens: behoud van de regeling, of een waterdichte vervanger die gericht helpt bij structurele, onvermijdelijke kosten.
In de Tweede Kamer werd op 17 september 2026 een motie aangenomen om te onderzoeken hoe de aftrek doelmatiger kan blijven bestaan, toegespitst op chronisch zieken. Dat is géén streep door afschaffing, maar wel een duidelijke opdracht tot heroverweging.
Wat het voor jou kan betekenen
Er bestaat geen vast verliesbedrag dat voor iedereen geldt. Sommige huishoudens merken weinig; anderen verliezen substantieel voordeel, zeker als een hoger verzamelinkomen óók een toeslag of lokale regeling wegdrukt. Reken daarom nu al meerdere persoonlijke scenario’s door.
Blijf de behandeling van het Belastingplan 2027 volgen en check updates van je gemeente en zorgverzekeraar. Ervaringen met de aftrek, zorgen over 2028 of slimme tips? Laat van je horen op onze sociale media en praat mee met andere lezers.
Rekenvoorbeeld in het klein
Stel: je belastbaar inkomen is 28.000 euro en je hebt 1.500 euro aftrekbare zorgkosten boven de drempel. Met aftrek daalt je verzamelinkomen naar 26.500 euro. Vervalt de aftrek, dan telt 28.000 euro weer volledig mee.
Dat verschil oogt klein, maar kan precies de grens raken bij een gemeentelijke zorgverzekering of meerkostenregeling. En soms werkt het door richting zorgtoeslag of huurtoeslag. De optelsom van regelingen bepaalt uiteindelijk je échte koopkracht in de praktijk.
Blik op de kalender
Nu volgt politiek debat en verdere voorbereiding. In 2027 komt de uitwerking van de compensatie en de parlementaire behandeling van het Belastingplan 2027. De beoogde ingangsdatum is 1 januari 2028, al kunnen details onderweg nog wijzigen.
Tot die tijd verandert er niets aan de regels voor jou: de aftrek blijft bestaan voor aangiftejaren tot en met 2027. Gebruik deze periode om je administratie strak te organiseren en je toekomstplaatje scherp te krijgen, zonder nare verrassingen achteraf.
Bron: faqts.net
