De aftrek voor specifieke zorgkosten verdwijnt waarschijnlijk per 1 januari 2028. Dat raakt juist mensen met hoge zorgrekeningen en een krappe beurs. Bovendien kunnen toeslagen dalen doordat het toetsingsinkomen stijgt. Wat betekent dit concreet, en wanneer merk je het?
Wat verandert er in 2028
Het kabinet stelt voor om de aftrek specifieke zorgkosten én de bijbehorende tegemoetkoming af te schaffen vanaf 2028. Dat is nog geen gelopen race: zowel Tweede als Eerste Kamer moeten instemmen tijdens de behandeling van het Belastingplan en bijbehorende wetswijzigingen.
Volgens de toelichting verdwijnen daarmee twee vangnetten voor mensen met hoge medische uitgaven. Het plan maakt deel uit van een bredere vereenvoudiging van de inkomstenbelasting, maar heeft juist bij lage en middeninkomens merkbare gevolgen in de portemonnee.
Welke regelingen precies verdwijnen
Er zijn nu twee routes. Met de aftrek specifieke zorgkosten trek je uitgaven af die je zelf betaalt, boven een inkomensafhankelijke drempel. Kun je die aftrek niet volledig benutten, dan vult de tegemoetkoming specifieke zorgkosten het verschil deels aan.
Beide verdwijnen in 2028, waardoor geen fiscaal voordeel of uitbetaling meer mogelijk is via deze regelingen. Let op: het gaat alleen om kosten die je nu al niet vergoed krijgt uit zorgverzekering, gemeente, Wmo, of andere regelingen.
Waarom ook toeslagen omlaag kunnen gaan
De aftrek verlaagt nu je belastbare inkomen. Dat lagere bedrag telt mee voor het toetsingsinkomen, waarop zorg- en huurtoeslag worden berekend. Vervalt de aftrek, dan stijgt dat toetsingsinkomen en kunnen je maandelijkse toeslagen dalen, soms fors.
Het ministerie liet voor voorbeeldhuishoudens uitrekenen wat dit bovenop het mislopen van aftrek betekent. Bij een alleenstaande ouder met een modaal inkomen gaat het om circa 150 euro per jaar; bij arbeidsongeschikten met IVA of WGA zelfs rond 700 euro.
Wie vooral de klap voelt
Chronisch zieken en mensen met een beperking, die structureel zorgkosten maken, raken een financieel steuntje kwijt. Dat geldt extra voor wie afhankelijk is van AOW of een bescheiden uitkering, omdat zij de tegemoetkoming vaak nodig hadden om rond te komen.
Specifiek genoemd worden arbeidsongeschikten met een IVA- of WGA-uitkering die eerder modaal verdienden. Hun toeslagenverlies door een hoger toetsingsinkomen komt bovenop het verdwijnen van de aftrek zelf, wat de totale achteruitgang verder vergroot volgens de rekenvoorbeelden van het kabinet.
Waarom het kabinet dit wil
Volgens het kabinet werkt de aftrek onhandig en oneerlijk. Mensen moeten kosten voorschieten en weten pas achteraf wat ze terugkrijgen. De Belastingdienst kan medische noodzaak nauwelijks controleren; bijna vier op de tien aftrekposten blijken later corrigeerbaar.
Daarnaast profiteren ook huishoudens buiten de bedoelde doelgroep, stelt het kabinet. Door de regeling te schrappen wil men vereenvoudigen en misbruik tegengaan. Daar staat wel een gerichte compensatiepot voor chronisch zieken tegenover, vanaf 2028, van 350 miljoen per jaar.
Wat er voor terugkomt is nog onduidelijk
Hoe die 350 miljoen precies terechtkomt bij de juiste mensen, is nog onderwerp van uitwerking. Denk aan een gerichte tegemoetkoming via gemeenten, zorgverzekeraars of UWV, maar concrete keuzes, bedragen en voorwaarden zijn nog niet gepubliceerd.
Belangrijk is of dit nieuwe budget het verlies aan aftrek en toeslagen daadwerkelijk compenseert. Tot die duidelijkheid er is, blijven huishoudens in onzekerheid over hun koopkracht vanaf 2028, wat begroten en langetermijnzorg lastig maakt.
Wat je tot en met 2027 nog mag aftrekken
De aftrek blijft tot en met 2027 bestaan. Denk aan medicijnen op doktersvoorschrift, hulpmiddelen, vervoer naar arts of ziekenhuis, een dieet op voorschrift en extra gezinshulp door ziekte. Alleen het niet-vergoede deel, boven een drempel, komt in aanmerking.
Niet aftrekbaar zijn de zorgpremie, het eigen risico en eigen bijdragen via het CAK. Check de volledige lijst bij de Belastingdienst, en bewaar rekeningen en bonnetjes zorgvuldig, zodat je achteraf kunt aantonen welke kosten je zelf hebt betaald.
Stapelende zorglasten in de komende jaren
Voor veel huishoudens komt dit bovenop andere veranderingen. Het eigen risico in de zorgverzekering stijgt volgens plan in 2027 naar 400 euro. Ook wordt huishoudelijke hulp mogelijk in 2029 uit de Wmo gehaald, wat lokaal tot hogere kosten kan leiden.
Die stapeling maakt vooral vaste uitgaven onvoorspelbaar, precies bij mensen met beperkte reserves. Wie afhankelijk is van zorg, vervoer of hulp, heeft niet veel keus om te besparen, waardoor een kleine beleidswijziging direct voelbaar wordt in de maandlasten.
Wat je nu al kunt doen
Bewaar alle bewijsstukken van zorgkosten in 2025, 2026, en 2027. Check ook of je in de afgelopen vijf jaar aftrek hebt gemist: een aangifte mag je corrigeren. Zo voorkom je dat geld onnodig blijft liggen terwijl de regeling nog bestaat.
Krijg je door de aftrek een lager toetsingsinkomen, geef dat door bij Toeslagen. Dan ontvang je maandelijks het juiste bedrag en voorkom je nabetalingen of terugvorderingen. Twijfel je? Vraag hulp bij een gratis spreekuur van gemeente, vakbond of bibliotheek.
Politiek vervolg en wanneer jij het merkt
De Kamer bespreekt het plan bij het Belastingplan 2027 en aanpalende wetgeving. Pas na stemming in beide Kamers is er duidelijkheid. Gaat het door, dan merk je het voor het eerst in je aangifte over 2028, dus in 2029.
Tot die tijd verandert er niets aan je recht op aftrek. Maar het is slim om te plannen en je administratie op orde te brengen. Wat vind jij van dit voorstel en de gevolgen? Praat mee op onze sociale media-kanalen.
Bron: dagelijksestandaard.nl
