Het Rode Kruis trekt opnieuw aan de bel over de situatie in Ter Apel. Zonder acuut ingrijpen dreigt zelfs voor vrouwen en kinderen geen opvangplek meer te zijn. Terwijl in Groningen, Stadskanaal en Gieten noodbedden verschijnen, wachten mensen uitzichtloos in het gras. De opvang zit overvol, de veiligheid staat onder druk, en gemeenten krijgen haastige telefoontjes om vannacht nog veldbedden te regelen.
Rode kruis slaat alarm
Het Rode Kruis vindt het onbegrijpelijk dat er nog altijd niet genoeg slaapplekken zijn voor iedereen die zich in Ter Apel meldt. Directeur Harm Goossens waarschuwt dat de nood zo hoog is, dat straks vrouwen en kinderen op veldbedden belanden.
De hulporganisatie zegt dat het een overheidstaak is om opvang te garanderen. Toch stonden vandaag mensen te wachten in het gras. De afgelopen week moesten medewerkers zelfs gemeenten bellen om ad-hoc opvang te organiseren, iets wat niet hun rol is.
Noodopvang in de regio
In Groningen opende een noodnachtopvang om buitenslapers te voorkomen, nadat eerder Stadskanaal en Gieten al waren ingezet. In sporthallen en congresruimtes verschenen rijen veldbedden. Tot nu toe werden die vooral gebruikt voor meerderjarige, alleenreizende mannen die nergens anders terechtkonden.
Die tijdelijke oplossingen zijn bedoeld voor enkele nachten, maar ze stapelen zich op. Als de instroom aanhoudt, vreest het Rode Kruis dat gezinnen in de nachtopvang belanden. Het beeld van kinderen op een veldbed wil niemand op zijn geweten hebben.
Ter Apel kraakt opnieuw
De centrale aanmeldlocatie in Ter Apel mag maximaal tweeduizend mensen opvangen. Die grens wordt al maanden overschreden, maar vorige week schoot de bezetting tot boven de 2300. Het is het hoogste aantal in twee jaar tijd, en dat merk je.
Bij zulke aantallen kan het COA niet langer instaan voor veiligheid en leefbaarheid op het terrein, klinkt het. Lange rijen, beperkte sanitaire voorzieningen en gespannen nachten voor medewerkers en bewoners zorgen voor een sfeer die niemand nog aanvaardbaar noemt.
Hoe het zover komt
De crisis ontstaat niet in één dag. Door het woningtekort blijven statushouders langer in opvanglocaties, waardoor bedden bezet blijven. Tegelijk kost het openen van nieuwe locaties tijd, stuiten plannen op verzet en lopen personeelsroosters bij COA en partners uit voegen.
Seizoensinvloeden spelen mee: in de zomermaanden melden traditioneel meer mensen zich aan, wat de druk verder verhoogt. Tel daarbij vertragingen in asielprocedures en schaarse zorgplekken op, en je krijgt een kettingreactie waarbij elke schakel in het systeem piept en kraakt.
Wat gemeenten nu kunnen doen
Het Rode Kruis vraagt gemeenten in het noorden om een stap naar voren te zetten. Concreet: nachtopvang openen, met basisvoorzieningen, check en veiligheid. Geen ideale oplossing, wel een menswaardige, die voorkomt dat mensen buiten slapen of in bussen blijven zitten.
Gemeenten die sneller willen schakelen, delen personeel, stromen spullen door en gebruiken leegstaande locaties creatief, van congreszalen tot sportcomplexen. Heldere afspraken over vervoer, beveiliging en zorg maken dat vrijwilligers veilig kunnen werken en bewoners weten waar ze aan toe zijn.
Wat het COA aangeeft
Het COA wijst erop dat opvang boven de capaciteit onhoudbaar is. Bij piekdrukte gaan noodscenario’s aan: extra beveiliging, gespreide maaltijden, beperking van beweging op het terrein. Dat helpt tijdelijk, maar het maakt het leven er niet prettiger op.
Veiligheid is prioriteit, benadrukt het orgaan. Toch blijft het dweilen met de kraan open zolang nieuwe locaties uitblijven en doorstroom stokt. Daarom klinken de oproepen richting gemeenten en Rijk luider: verdeel mensen eerlijker en creëer buffers vóór de volgende piek.
Menselijke maat voorop
Wat vaak onderbelicht raakt: achter elke tent en elk veldbed schuilen persoonlijke verhalen. Mensen die al weken onderweg zijn, families die elkaar onderweg kwijtraakten, jongeren die alleen reizen. Wachten in onzekerheid maakt kwetsbaar, ook als je ogenschijnlijk sterk binnenkomt.
Daarom hamert het Rode Kruis op fatsoenlijke nachtrust, voldoende sanitaire voorzieningen en toegang tot medische en psychosociale hulp. Dat zijn geen luxe-extra’s, maar basisvoorwaarden om mensen tot rust te laten komen en incidenten te voorkomen, voor ieders veiligheid en waardigheid.
Politiek en beleid
In Den Haag wordt al jaren gesteggeld over structurele opvang en landelijke spreiding. Regels veranderen, plannen schuiven, maar aan het einde van de dag telt vooral of er een bed, douche en begeleiding is wanneer iemand aanklopt bij de poort.
Voor echte verlichting zijn afspraken nodig tussen Rijk, provincies en gemeenten, met harde aantallen en duidelijke termijnen. Alleen zo ontstaat voorspelbare bezetting, ruimte voor doorstroom en tijd om menswaardige voorzieningen op niveau te houden, ook als de instroom tijdelijk piekt.
Wat jij misschien ziet
In Groningen zie je beelden van veldbedden in congrescentra en rijen voor de ingang. Voor wie er woont of werkt is dat ingrijpend. Toch helpt een nuchtere blik: het gaat om tijdelijke opvang, met toezicht, regels en samenwerking tussen partijen.
Lokale hulpdiensten, vrijwilligers en bewoners laten veerkracht zien. Denk aan kledinginzamelingen, extra handen bij de nachtopvang en warme maaltijden. Dat geeft lucht op de korte termijn, maar de structurele oplossingen moeten echt uit bestuur en beleid komen, niet uit liefdadigheid.
Wat er nu nodig is
De boodschap van het Rode Kruis is helder: onmiddellijke actie. Niet volgende week, maar vandaag extra nachtopvang openen waar dat kan, en tegelijk versneld werken aan vaste plekken en betere doorstroom. Elke nacht zonder oplossing vergroot menselijk leed en risico’s.
Heb jij ideeën, ervaringen of zorgen over de opvang in jouw buurt? Laat van je horen op onze socials. Deel je verhaal, denk mee over oplossingen en houd het gesprek menselijk. Samen kunnen we de druk verlichten, vandaag een beetje.
Bron: hartvannederland.nl
