De politiek wil bijtincidenten met honden terugdringen en komt met plannen. Staatssecretaris Silvio Erkens (Landbouw) werkt aan een verplichte praktijkcursus voor risicovolle honden en lanceert daarnaast een vrijwillige theoriecursus voor álle baasjes. Ook katten krijgen nieuws: chippen wordt landelijk verplicht.
Verplichte praktijkcursus
Voor baasjes van honden met een verhoogd risico op bijtincidenten wil Erkens een verplichte praktijkcursus invoeren. In kleine groepen leren eigenaren hun hond veilig begeleiden, signalen lezen en situaties beheersen, zodat gevaar eerder wordt herkend en escalatie kan worden voorkomen.
Welke honden precies onder deze plicht vallen, is nog onderwerp van onderzoek. Het kabinet laat onderzoeken of selectie op ras, gedrag, omstandigheden of combinaties daarvan werkt. Pas daarna volgt een besluit over afbakening, uitvoering en tijdpad.
Extra verantwoordelijkheid
Volgens Erkens horen eigenaren van zogenoemde risicohonden extra verantwoordelijkheid te nemen. Niet alleen het dier doet ertoe; kennis en handelen van het baasje zijn minstens zo bepalend. Wie signalen van stress of angst herkent, kan sneller ingrijpen en ongelukken voorkomen.
De praktijkcursus moet daarom draaien om realistische situaties: drukke straten, spelende kinderen, onverwachte prikkels. Hoe houd je afstand, hoe bouw je rust in, wanneer kies je voor management? Praktisch, herhaalbaar en gericht op zelfvertrouwen voor hond én mens.
Welke honden vallen eronder
Het blijft spannend of de overheid naar rassen gaat kijken of vooral naar gedrag en omstandigheden. Experts waarschuwen al jaren dat risicoprofielen complex zijn: opvoeding, socialisatie, gezondheid, training en leefomgeving wegen minstens zo zwaar als genetische aanleg.
Het onderzoek moet daarom meetbare criteria opleveren die in de praktijk hanteerbaar zijn. Denk aan incidentregistraties, meldingen bij gemeenten, observaties door trainers, en medische factoren zoals pijn of beperkingen die gedrag beïnvloeden. Transparantie wordt cruciaal om draagvlak te houden.
Wat leer je in de praktijk
Verwacht veel aandacht voor lichaamstaal: ontspannen versus gespannen houding, fixeren, gapen, likken, staartdraag en oorstand. Ook leer je veilige ontmoetingen met andere honden te begeleiden, belonen op het juiste moment en triggers tijdig te voorkomen of te de-escaleren.
Praktische topics zoals wandelen aan de lijn, muilkorftraining zonder stress, rust na opwinding en veilig bezoek ontvangen horen daarbij. De insteek is positief trainen: gewenst gedrag bekrachtigen, management inzetten waar nodig, en consequent blijven zonder harde middelen.
Vrijwillige theoriecursus
Vanaf 2027 moet er een laagdrempelige theoriecursus beschikbaar komen voor alle hondenbezitters. Vrijwillig, maar wel aantrekkelijk en praktisch. Onderwerpen: basisverzorging, voeding, beweging, leerprincipes, socialisatie, veelvoorkomende gedragsvragen en wanneer je professionele hulp inschakelt.
De cursus kan online modules krijgen, korte video’s en quizzen, aangevuld met regionale bijeenkomsten. Zo kunnen zowel nieuwe baasjes als doorgewinterde hondenvrienden kennis opfrissen. Hoe meer mensen dezelfde basis spreken, hoe kleiner de kans op misverstanden en ellende.
Prikkel en handhaving
Hoewel de theoriecursus niet verplicht wordt, wil Erkens wel een stok achter de deur. Bij ernstige bijtincidenten kan zwaarder worden gestraft wanneer een eigenaar aantoonbaar géén cursus volgde. Details volgen later, maar de richting is duidelijk: verantwoordelijkheid loont.
Belangrijk daarbij is rechtsgelijkheid: criteria, bewijslast en uitzonderingen moeten helder zijn. Denk aan aantoonbare medische beperkingen of situaties waarin training tijdelijk onmogelijk is. Heldere spelregels voorkomen willekeur en houden vertrouwen bij burgers, professionals en handhavers.
Praktische vragen
Veel praktische punten zijn nog open. Wie mag de praktijklessen geven, hoe wordt kwaliteit bewaakt, wat kost deelname en hoe lang duurt een traject? Komen er vrijstellingen voor bewezen kundige eigenaren of honden met recente, aantoonbare trainingservaring?
Ook gemeenten en verzekeraars kijken mee: hoe sluiten regels aan op lokale verordeningen en aansprakelijkheid? En wat doen we met handhaving in de openbare ruimte, bijvoorbeeld muilkorf- of aanlijngeboden? Het antwoord zal bepalen hoe draaglijk de plannen voelen.
Voorlichtingscampagne
Naast regels zet de overheid in op betere voorlichting, vooral voor wie een hond overweegt. Dit najaar start een campagne die helpt inschatten welke hond bij je leven past: hoeveel beweging, hoeveel training, tijd en welke temperamenten passen bij jou.
Niet elke hond voelt zich happy in een appartement of bij een druk gezin. Ervaring, werktijden en woonomgeving maken uit. Slim kiezen voorkomt stress, frustratie en afstand. Een goed begin scheelt gedragsproblemen en dierenartsbezoek, en maakt samenleven een stuk leuker.
Juiste hond kiezen
Formaat, kracht en karakter tellen. Een sterke werkhond vraagt iets anders dan een gezelschapshondje dat vooral knuffels wil. Beweging, mentale uitdaging en trainingstijd horen te matchen met je plannen, zodat je hond energie kwijt kan zonder overprikkeld te raken.
Praat vooraf met fokkers, asielen en trainers, bezoek meerdere keren en stel lastige vragen. Vraag naar gezondheidstesten, socialisatie, herkomst en verwachtingen. Een eerlijke match voorkomt teleurstelling en reduceert de kans dat honden later in het asiel belanden.
Chippen van katten
Voor katten verandert er eveneens iets groots: vanaf 2028 wil het kabinet een landelijke chipplicht. Jaarlijks raken tienduizenden katten zoek. Met een goed geregistreerde chip kan een gevonden kat sneller terug naar huis, ook na langere tijd.
Honden kennen al jaren een chip- en registratieplicht; voor katten komt nu een vergelijkbaar systeem. Dat helpt dierenartsen, asielen en vrijwilligers sneller handelen. Minder langdurig vermiste dieren, meer herenigingen en beter zicht op eigenaarschap: dat is de bedoeling.
Europese regels
De Nederlandse koers sluit aan bij nieuwe Europese plannen voor honden en katten. Strengere regels rond registratie, handel en online verkoop moeten herkomst transparanter maken en illegale praktijken bemoeilijken. Sommige Europese maatregelen gelden waarschijnlijk pas na 2030.
In 2031 staat bovendien een Europese database gepland waarin nationale registraties samenkomen. Handig voor vakantiegangers en grensgevallen: eigenaarschap is sneller te achterhalen en controles worden eenvoudiger. Dieren worden beter te volgen, wat ook handhaving en dierenwelzijn ten goede komt.
Wat betekent dit voor baasjes
Voor hondeneigenaren betekent dit mogelijk nieuwe verplichtingen én kansen. Heb je een hond met hoger risico, dan komt waarschijnlijk een praktijktraject kijken. Voor iedereen ligt er kennis binnen handbereik via de theoriecursus, om problemen te voorkomen in plaats van genezen.
Uiteindelijk draait het om veiligheid én plezier, voor mens en dier. Goede informatie, tijdig trainen en eerlijk kiezen maken het verschil. Wat vind jij van deze plannen? Praat met ons mee op sociale media en deel je ervaringen en tips.
Bron: infovandaag.nl
