Demissionair minister Mona Keijzer (BBB) zet een dikke streep door het plan voor een gratis pendelbus tussen het azc in Ter Apel en station Emmen. Niet méér faciliteiten, zegt ze, maar strenger handhaven. In de bus geldt: wie reist, betaalt.
Met die keuze schuift ze het idee van aparte, kosteloze ritten voor asielzoekers terzijde. Volgens Keijzer lossen uitzonderingen niets op; duidelijke regels en zichtbare aanwezigheid van handhavers moeten de rust terugbrengen op de overvolle en soms grimmige lijn 73.
Gratis pendelbus van tafel
Het plan voor een gratis pendelbus klonk als een snelle pleister: gescheiden stromen, minder gedoe, iedereen blij. Keijzer ziet dat anders. Gratis vervoer zou volgens haar de verkeerde prikkel geven én wringen met het principe van gelijke behandeling.
Kort gezegd: in Nederland koop je een kaartje, ongeacht herkomst of situatie. Wie zich misdraagt, wordt aangesproken. Een uitzondering maken voor één groep, juist ná incidenten, voelt in haar ogen als belonen van het verkeerde gedrag.
Waarom het idee ontstond
De route tussen Ter Apel en Emmen is een levensader van de regio. Bewoners van het aanmeldcentrum, medewerkers, scholieren en buurtbewoners delen dagelijks lijn 73. Met volle bussen en oplopende spanningen ontstaan sneller incidenten, soms met dreiging of fysiek geweld.
Vervoerder Qbuzz en vakbond CNV trokken herhaaldelijk aan de bel. Chauffeurs voelen zich onveilig, reizigers klagen over overlast en vertraging. Een aparte pendelbus moest de druk verlichten en botsingen voorkomen door reizigersstromen te scheiden. In theorie simpel, in praktijk beladen.
Wat er misgaat in lijn 73
De klachten variëren van intimiderend gedrag en zwartrijden tot bedreigingen aan het adres van chauffeurs. Elke opstoot leidt tot oponthoud en zorgt voor een onveilige sfeer in de bus, waardoor ook goedwillende reizigers de rit met spanning maken.
Omdat het aanmeldcentrum landelijk centraal staat, stapelen problemen zich lokaal op. Eén drukke lijn draagt het gevolg van nationale opvangdruk. Daarbovenop maakt een mix van reizigers, taalbarrières en verschillende verwachtingen het oplossen kwetsbaar en soms ronduit ingewikkeld.
Visie van keijzer op gelijkheid
Keijzer hamert op een heldere regel: openbaar vervoer is voor iedereen hetzelfde. Geen kortingen via de achterdeur, geen uitzonderingspositie voor bewoners van het azc. Rechten en plichten horen bij elkaar, óók als de situatie ingewikkeld of emotioneel is.
Gratis vervoer, zegt zij, klinkt vriendelijk maar zet de toon verkeerd. Het kan worden gelezen als ‘wie lastig doet, krijgt extra voorzieningen’. In haar koers past juist dat duidelijk, zichtbaar en consequent wordt opgetreden bij misdragingen.
Handhaving als hoofdlijn
In plaats van extra bussen kiest het kabinet voor meer handhaving op en rond lijn 73. Controles worden intensiever, toezichthouders zichtbaarder. De bedoeling: de norm herstellen, snel ingrijpen bij wangedrag en voorkomen dat onveiligheid de standaard wordt.
Regels zijn er niet voor niets, benadrukt Keijzer. Wie weigert te betalen, lastigvalt of intimideert, moet dat meteen merken. Denk aan boetes, ontzegging van toegang of, bij strafbaar gedrag, aanhoudingen. De lat ligt lager voor wegkijken, hoger voor optreden.
Terugkeer van vreemdelingenpolitie
Een concreet onderdeel is de terugkeer van de handhavingstak van de vreemdelingenpolitie in Ter Apel. Met korte lijnen naar COA, gemeente en vervoerders kan sneller worden opgetreden bij overtredingen, binnen én buiten het aanmeldcentrum, inclusief in het openbaar vervoer.
Zichtbare aanwezigheid werkt bovendien preventief. Als reizigers weten dat er gecontroleerd wordt, daalt de verleiding om te zwartrijden of de grenzen op te zoeken. Voor chauffeurs scheelt het een hoop stress als hulp letterlijk één halte verderop staat.
Escaleren bij hardnekkige overlast
Voor notoire overlastgevers schetst Keijzer een duidelijke route. Eerst overplaatsing naar locaties met strenger toezicht, waar gedrag intensief wordt gevolgd. Werkt dat niet, dan volgt een zwaarder regime op een procesbeschikbaarheidslocatie, bedoeld voor aanhoudend problematische gevallen.
In uiterste situaties kan vreemdelingenbewaring worden ingezet, zeker bij recidive of strafbare feiten. De boodschap is tweeslachtig maar helder: de omgeving moet worden beschermd, en wie stelselmatig over de schreef gaat, ondervindt daar tastbare gevolgen van.
Voor- en tegenstanders verdeeld
Voorstanders van de pendelbus blijven wijzen op praktische winst: rust in de reguliere lijn, overzicht voor chauffeurs en makkelijker toezicht op een speciale bus. In crisissituaties, zo redeneren zij, zijn snelle noodverbanden soms effectiever dan principiële oplossingen.
Tegenstanders benadrukken juist gelijkheid en kosten. Gratis vervoer voor één groep kan als onrechtvaardig voelen en gemeenschapsgeld opslokken dat beter in handhaving en begeleiding kan worden gestoken. Bovendien vrezen zij misverstanden: gratis als beloning voor probleemgedrag.
Andere maatregelen in beeld
Naast politie-inzet liggen er aanvullende opties op tafel. Extra stewards in de bus en op drukke haltes, gerichte controles tijdens spitsuren en strakkere samenwerking tussen Qbuzz, COA en politie kunnen helpen. Heldere communicatie over regels en consequenties voorkomt misverstanden.
Ook training voor chauffeurs in omgaan met agressie blijft belangrijk, al is dat geen wondermiddel. Cruciaal is dat meldingen snel worden opgepakt. Hoe sneller incidenten worden geregistreerd en opgevolgd, hoe kleiner de kans dat de situatie uit de hand loopt.
Wat betekent dit voor reizigers
Voor wie dagelijks de bus pakt, blijft de basis simpel: inchecken of een kaartje kopen. Verwacht wel vaker controles en meer zichtbare handhaving op en rond lijn 73. Doel: veiligheid voelbaar vergroten, zonder de dienstregeling nodeloos te verstoren.
Reizigers die overlast ervaren, wordt gevraagd dit te melden bij de vervoerder of, als het serieus is, bij de politie. Signalen tellen alleen als ze bekend zijn. Met snelle opvolging groeit het vertrouwen dat melden echt verschil maakt.
Blik vooruit
De koers is gezet: geen gratis uitzonderingen, wel stevig handhaven. Of dat genoeg is om de rust terug te brengen, moet de komende maanden blijken. Daalt het aantal incidenten merkbaar, dan lijkt het pendelbus-idee definitief naar de prullenbak verwezen.
Blijft de overlast voortduren, dan groeit de druk op nieuwe ingrepen. Voor nu kiest Keijzer voor duidelijkheid, gelijke regels en zichtbare handhaving. Wat vind jij van deze aanpak? Laat van je horen via onze sociale kanalen en praat mee.
Bron: trendyvandaag.nl
